== 84 
verpligtend en volkomen. Hij wordt medeërfgenaam en heeft de verpligtingen 
jegens zijn vroegèren meester als van een zoon of eene dochter. f 
“Een andere pligt van de panghoeloe’s is de regtspraak. Behalve in kleine, 
zoo burgerlijke als strafzaken, die door de, zonen en schoonzonen der panghoe- 
loe’s kunnen worden beslist, wordt regt gesproken door den panghoeloe, den sà- 
nina eu den anakberoe gezamenlijk. Van de doesoen is hooger beroep op de 
kampoeng. Zwarê strafzaken en belangrijke geschillen worden in eerste instantie 
voor de regtbank der Kampoeng gebragt. Indien een der regters zelf beschuldigd 
wordt, dan staat hij te regt voor de beide anderen. Is de panghoeloe de be— 
schuldigde, dan moet de anakberoe voor den regtsingang zorgen (mendjalankan) 
en de sanina voor de. uitvoering van het vonnis (membajarkan, daar elke on— 
gunstige uitspraak zich oplost in het betalen van geld); hij kan hem dwingen, 
hem binden en in het blok zetten. Is het de sanina, die beschuldigd wordt, 
dan moeten de panghoeloe en de anakberoe gezamenlijk voor den regtsingang 
en de, tenuitvoerlegging van het vonnis zorgen. Is het de anakberoe, dan is 
aa zijn eigen anakberoe het mendjalankan, aan den sanina het membajarkan_ 
opgedragen. De gelden worden in alten gevalle doof de anakberoe van den ver— 
oordeelde uitbetaald, hetzij. deze een hoofd of een geringe is. 
Dit is de wet, die echter zelden wordt toegepast. De Battakkers klaagden, 
dat de panghoeloe’s wel de hadat op den minderen man wilden toepassen, maar er 
zich zelf niet aan onderwierpen. Gebeurt het, dat een panghoeloe in moeijelijkhe— 
den komt, kan onttrekt hij zich daaraan door de vlugt naar eene vijandige kampoeng. 
Niet in een gebouw, maar binnen de kampoeng in de open lucht of onder 
een boom worden de zittingen gehouden en geheel in het openbaar. 
„Er wordt regt gesproken volgens de overgeleverde hadat, die niet beschreven is. 
Er is geen andere geregtelijke straf dan boete. . Binden en het blok worden 
alleen aangewend als voorzorgsmaatregelen tegen ontvlugten en om een ver— 
oordeelde te nopen aan het vonnis, over hem geveld, te voldoen en, in enkele: 
gevallen, opsluiting als lijfsdwang tot betaling. Pe 
De bloedverwanten in de eerste plaats en vervolgens de marga zijn ver— 
antwoordelijk voor de misdaden van hunne leden ; wanneer bij onvermogen van 
een veroordeelde en zijn bloedverwanten de marga onwillig is om de opgelegde 
boete te betalen, dan kan hij in een andere marga overgaan. Vindt hij er geen, 
die hem opneemt en zijn schuld afdoet, dan blijft zijn eigenlijke marga tot de 
betaling gehouden. 
Misdadigers en schuldenaars ‘moeten door andere kampoengs uitgeleverd 
worden, als niet de kampoeng de schuld voldoet of de boete betaalt. Dit wordt 
__ weinig opgevolgd, en van daar vele oorlogen. 
Voor misdaden, op het grondgebied van een kampoeng gepleegd, is de panghoe- 
loe verantwoordelijk. Wil hij de boete niet dragen, dan is de kampoeng tot de 
betaling gebonden en de panghoeloe moet haar tot betaling brengen (menbajarkan). 
