10 
Ioekat nakan, man k&érina ras silihna, ras toerangna. I-daboehkën toe- 
rangna 2°) nakan koetéroeh karang. simpoekoel, ras béngko manoek. 
nggo kérina &lah man: „'ndo, ngisapkén silih! koega kin bantji bahan 
péngindota kin pge silihkoe,’ nina béngkila si Laga Man Ngisap ija. „'Ndo 
kampilndoe ’ndai silih,”’ nina bapa. 
Rélboeh 9) itéroeh nari: „O, bapa!”’ Nina bapa: „Kai nge ndija silih 2” 
—,„Bagi sora si Laga Man koe-akap,” nina silihna. 
„0, bapa! idja koe-tjibalkën ranting enda ’ndai?”’ nina si Laga Man noengkoen. 
Térsénggët bapana, poelkana 3) pintoen, idah énggo rongga kérina ibas 
késain 10), ampekëénna 3) kajoe ’ndai ibás toerena, toere pe roentoeh. 
„Koegalah e naké! énggo i-babana kajoe ’ndai kërina, énggo toere a pe 
roentoeh. Mate ningën 11), labo kèépe mate! Netekoe ’ndai mate ja. Koega 
dénga gélah ninta taresa! nina bapana. n 
„Labo ’mbijar silih” nina béngkila si Laga Man, „akoe gia ’ndilosa koe 
reemah.”’ 
9) Relboeh. Hier komt duidelijk de algemeene, onbepaalde beteekenis uit, die soms 
de werkwoorden met het praefix ér (r, ré) hebben, zoodat ze, gelijk in dit geval, soms 
‘tbest met eene onpersoonlijke uitdrukking: er wordt geroepen, enz. worden weergegeven. 
10) Kesain, dorpsplein, eigentlijk de heele ruimte in het dorp, die niet bebouwd is. 
In de dorpen in Toba vormt de alaman — késaio, inderdaad een soort plein, doch in de 
Karo'sche dorpen is er geen regelmaat te bespeuren in de plaatsing der huizen. 
Het woord kesain acht v.d. T. waarschijulijk afgeleid van hasaja, dat in de 
uitdrukking tonga ni hasaja — hoeta (dorp), Mandailingsche andoengtaal, voorkomt, 
maar anders specerijën, ingrediënten enz beteekent. De Dairische spelling kèsejan geeft 
hieraan wel eenigen steun. Toch lijkt mij de afleidiing van sai (mèsai) — zonder on- 
kruid, sehoov, onbegroeid enz. waarschijnlijker; késain is dan eene onbegroeide plaats, wat 
een dorpsplein uit den aard der zaak is. 
Il) Ningen, een afgeleid woord, dat door zijn vorm aan een passief- verbaal substan- 
tief doet denken, en ook zoo kan vertaald worden, zoodat men het eigenlijk zou moeten 
weergeven met: „wat behoort gezegd te worden”, gelijk bijv. dahin — werk, veldarbeid, 
eigenlijk beteekent: „wat behoort nagekomen te worden”, van ’ndahi. 
Toch bestaat er geen werkwoord ning of ningi. 
Ook ning is zelfst. nw., maar ’t komt niet meer op zich zelf voor; men heeft het 
nog in ningkoe, nindoe (voor ning-ndoe), nina (eig. ning-na) euz. — ik zeg, gij zegt, hij 
zegt, of letterlijk: mijn, uw, zijn woord, gezegde. 
Terecht stelt v. d. T. ning = O. J. ling. 
Ook de vorm ling komt in ’% Bat. voor in de woorden aloeling, oeliling —= echo, 
letterlijk: „die antwoord geeft op (aloe), die herhaalt (oelih), het gezegde. De l voor 
n is misschien ook te verklaren uit invloed van de voorafgaande 1. Ook aloling (nm. 
v. e. dorp) welks klemtoon op de ultima voor v.d. T. duister was, is, dunkt mij, hierdoor 
verklaard. 
