69 




gang 3) van 'tdorp gekomen, ontmoetten ze een ongelukkigen speler 4), die als 
_ hoofddoek een kneveltouw droeg, met het eene einde afhangende. 
„Bid tot de schim van uwe moeder, roep de schim uws vaders aan. Als 
ik straks met spelen win, zal ik meelkoeken koopen 5), en pisang en palmwijn”. 
De dobbelaar won, twee tahil ($ 20—), hij kocht meelkoeken, en gaf deze 
aan A. M, deze mummelde er aan Hij kocht een beker palmwijn, en gaf dien 
‘aan A. M, hij slurpte er even van. Hij kocht pisang, en gaf deze aan A. M., 
hij likte er even aan. 
Daar kwam de vorstin voorbij op weg naar het dorp: „Dwaal niet op 
k 4 het wijde veld rond, meisje, werp je broertje in ’'t water”. Bij de rivier aange- 
_ komen, bad zij weer tot de schim van hare moeder, bad ze weer tot de schim 
van haren vader: 
„Ontvangt dit uw kind”, zeide ze, „en kom mij ook spoedig halen, moeder, 
er is geen plaats (voor mij) in ’trijk der levenden”. 
stroom mee, hij dreef tegen den stroom op. Hij spoelde aan land bij de bad- 
plaats der mannen 6). Toen kroop hij naar het dorp, en kroop onder ’t huis. 
N 
3) Uitgang (of toegang) tot ket dorp pintoe-pintoe, niet van het eigenl. gezegde dorp, 
maar van het dorpsgebied, bijv. een der toegangen tot de poelo, het bosch (eig. eiland) 
dat de verschillende dorpen der hoogvlakte omgeeft. ’t Wordt ook geheel in denzelfden 
zin gebruikt als het Gajo'sch pintoe rimbö, „woudpoort” (Gajoland. pag. 2.) 
4) Pardjoedi dodas, een speler die altijd déveine heeft, De uitdrukking is waar- 
schijnlijk van Mandelingsche afkomst. Dodas beteekent daar vaak, dikwijls. Hoezeer 
de man overtuigd is, dat hij weer verliezen zal, blijkt hieruit, dat hij zelf het touw 
__ (pasa of tali pasa) waarmee men een insolventen speler bindt, bij zich heeft; bij de Karo- 
Bataks heeft alleen de „spelhouder” (&mpoe-djoedi) eenige van zulke touwen bij zich. In 
__ Toba schijnt het overigens adat te zijn, dat ieder speler een touw bij zich draagt (zie vd. T. op Z). 
5) Ganda, in den zin van versnaperingen koopen, is alleen bij het kansspel in 
gebruik. Daar is het de „technische” term. Anders beteekent het woordt dubbelroud, 
en als ww. verdubbelen. De verklaring van 't gebruik van dit woord in den zin van 
__ „Consumptie” is deze: Indien de schuldenaar zijne vertering niet betaalt, kan de venter 
| der eetwaren zijn schuld „bevestigen” (ngösahkin). Hij slacht daartoe een kip die door 
alle spelers genuttigd wordt. De schuid is dan verdubbeld. Hier mogen enkele voor- 
beelden volgen van ’t gebruik van ganda als speelterm: lipas kentja ganda, slechts zooveel 
‚winnen, dat men daarvan zijne vertering betalen kan; #rganda, geld leenen tegen eene kleine 
rente, als dikwijls, na afloop van 't kansspel de verliezers doen, om dadelijk te kunnen 
betalen. Geld dat men zóó leent, heet sérpi gandan. Pvyanda-gandaken, iemand, indien 
hij wint, het dubbele geven, van wat hij naar de gewone regels van ’t spel zou krijgen. 
_6) De badplaats der mannen is steeds afgezonderd van die der vrouwen. De 
_ afscheiding laat echter dikwijls te wenschen over, en meestal zijn beide badplaatsen vlak 
bij elkaar. De mannen als „heeren” der schepping genieten het voorrecht van hun 
_ badplaats bovenstrooms te hebben. 
k Toen liet ze haar broertje los in ’t water. Wel, anderen drijven met den 
