110 
Wel, er werd béras verschaft, er werd uitgemeten, zeven toemba, zeven gan- 
tang, zeven tjoepak, zeven lajap, zeven kölib, zeven djémpoet (vingergreep), zeven 
korrels 20). Dat werd fijn gestampt, zegt men, en vier nachten in de week gezet; 
hiervan maakte hij een si-tjaboer bintang vogel (of kip) 21), hij maakte dien vleu- 
gels, die ramp en ongeluk verdrijven [lett. wegwaaieren|, hij maakte hem pooten, 
tot pooten had bij krabbers die booze droomen verdrijven [lett. wegkrabben|, 
tot nagels de sporen van een vechthaan; hij maakte hem een kop, tot kop had 
hij den kop van een töénggëling [Stenops Tardigradus|. Hij maakte hem een 
hals, tot hals had bij een slanken berg 22), tot oogen een paar saga-vruchtjes 23), 
tot kam een boenga-boenga (Hibiscus Rosa Sinensis), tot sneb een Kélingsche 
notenkraker 24) in den vorm van een nijptang. Tot ingewanden had hij een 
ankertouw, tot hart de bloesemknop van de si tabar-pisang, tot lever een gladde 
wetsteen, tot galblaas] [een vrucht van] de boengke rimbang 25), tot staart een 
plumeau (wand-afstoffer, -veger), die ramp en ongeluk wegvaagt, die booze droomen 
wegvaagt. 
Toen blies hij hem den adem [ziel| in; zoo werd het een tjaboer-bin- 
tang-vogel. 
„Als gij inderdaad een tjaboer-bintang vogel zijt, vlieg dan in kringen 
20) Ter bepaling van de hoeveelheid diene, dat een toemba ongeveer 2 liter is. 
Verder is: 1 toemba= 4 gantang, 1 gantang =2 tjoepak, 1 tjoepak -—= 2 lajap, 1 la- 
jap =2 kelih. 
21) Manoek si-tjaboer-bintang is de naam van kippen met veel witte spikkels. 
De letterlijke beteekenis is: „met sterren bestrooid”, en waar we hier met eene mythe 
te doen hebben, is hier ongetwijfeld sprake van den nachtelijken sterrenhemel. Men 
vergelijke hierbij ’t verhaal van Beéroe Dajang (Sarindoe toeboeh). De overeenkomst 
der beelden is onmiskenbaar en wijst wel op samenhang der mythen, dunkt mij. 
22) Genting is eigenlijk: smal, dun in ’t midden. 
23) Zóó heb ik kandoe na saga meenen te moeten vertalen, hoe wel de constructie 
zeer vreemd is. Doch misschien is 't geheel een verbasterde Tob. of Timoersche uit- 
drukking; kandoe beteekent zooveel als makker. De saga is de abrus praecatorius L. 
bekend om de fraaie zaden. O. a. gebruiken de Bataks deze veel als voor de op de 
tooverstaven, pérminakan en derg. voorkomende menschen- en dierenfiguren. 
24) De gewone Bataksche notenkraker of juister notensplijter is een werktuigje, 
dat wel iets gelijkt op het snijmes der drogisten. Het mes, waarmede men de noot snijdt, 
is dus een hefboom van de tweede soort. De hier vermelde „Klingsche’ zou op een 
nijptang (of schaar) moeten lijken, dus bestaan uit hefboomen der eerste soort. De vraag 
is nu of de „Klingsche” volksstammen een werktuig van die constructie bezigen, wat 
ik niet weet te beantwoorden. 
25) Hen doornige struik, afgaande op de bloemen, tot de familie der Solanieën 
behoorende. De vruchtjes lijken wel iets op die der aardappelplant en hebben een bit- 
teren smaak, die evenwel niet belet, dat de Bataks ze soms in kleine hoeveelheden als 
toespijs nuttigen. 

