34 



het overbrengen van bevelen, uitnoodigingen of oproepingen. Snmboli beteekent 

 „onderste-boven"; hoe hij aan dezen naam komt, blijkt uit een Parigisch verhaal, 

 waarin hij wordt voorgesteld op omgekeerde voeten te loepen, met de zolen naar 

 boven. Volgens andere voorstellingen is hij mank : zijn eene voet is groot, hij 

 kan er een waringin mee onischoppen, zijn andere voet is klein als een vinger. 

 Sumboli is ook wel eens, afwisselend met Ta Datu, in de dierenverhalen de 

 mensch, bij wien de dieren van tijd tot tijd hulp gaan vragen. Zoo bijv. in het 

 bekende verhaal „De Aap en de Schildpad", die de pisaugs gaan planten en 

 daartoe de spruiten der pisanga van Ta Data gaan vragen. Als later de Apen 

 een buffel moeten hebbeu, gaan zij dien aan Sumboli vragen. In de raadsels is 

 Sumboli de eigenaar van hetgeen dat geraden moet worden; ook wordt zijn naam 

 vaak in de plaats gesteld van hetgeeu de oplossing van 't raadsel is, bijv.: „Een 

 buffel van Sumboli, wiens voetstappen niet te zien zijn" (een vlinder), of „Sumboli 

 draagt een lijfband en toch is zijn middel niet ingepend" (een draagmand van 

 sago-bladscheede, om welks middel altijd een rotan-band is gevlochten), of 

 ,.Sumboli heeft een kleurigen schaamgordel, dien hij niet wil verkoopen" (de regen- 

 boog), enz. De Parigiers hebben daarvoor in hunne raadsels reeds i Pue Nabi of 

 i Nabi Mohama in de plaats gezet. Van Lagoni ken ik de beteekenis niet. Sungko 

 nTada, de eenige van de hier genoemden, die in dit verhaal voorkomt, beteekent 

 „schuin of schrap staande schoorbalk": Sungko is „stut, schoorbalk", tada, stam van 

 mentada, schuin staan, zooals bijv. een been dat men achterwaarts plant, als 

 men zich schrap zet; van daar dat to mentada eene omschrijving van sungko is. 



Bidadari's zijn in de Toradja'sche verbalen zeldzame verschijningen; zij 

 dienen doorgaaus enkel tot opsiering en zijn bijv. in Sese nTaola niet anders 

 dan mooie meisjes, die in 't geheel geen rol spelen. Maar er zijn een paar 

 trekken, die in Javaansche widadari-verhalen voorkomen, welke men terugvindt 

 bij zuiver Toradja'sche figuren, zoodat men zich zeer goed zou kunnen voorstel- 

 len, dat over eeuigen tijd deze personen in de verhalen door bidadari's zullen ver- 

 vangen zijn. Zoo zijn er bijv. verhalen van mensehen in dier-omhulsel, die dit uiter- 

 lijk gewaad afleggen, wanneer zij gaan baden, en dan als mooie meisjes te voorschijn 

 komen (2LM; als die dierenhuid haar door een man ontsto'en wordt, kan hij haar 

 dwingen zijne vrouw te worden. Ook een verbaal, waarin eene vrouw door middel 

 van'een van boven neergelaten draagstoel in den hemel wo^dt opgenomen, 't geen 

 in een der Sangireesche verhalen van eene widadari wordt verhaald, is reeds 

 vroeger door mij genoemd. (30) 



De andere eigenschap der Indonesische bidadari's (31), om het dagelijksch 

 voedsel op wonderlijke wijze uit één blad of uit één aar te vermenigvuldigen, is uit 



(29) Van deze v?rhalen zijn er eenige genoemd in Tijdschr. Bat. Gen. dl. XL, bl. :J6S. 

 (W) Jbid. bl. 372. 



Vgl. de door Fleijte aangehaalde verhalen in zijn opstel in het Veth-albain. 



