122 



hoewel dezelfde onderwerpen op eenzelfde Avijze behandelend, in de bepaling der 

 straffen of boeten niet weinig uiteenliepen, was ook bij de voorgeschreven recht- 

 spraak ,, volgens de Javaansche wetten" de mogelijkheid tot willekeur en twist nog 

 geens-zins uitgesloten: ieder der partijen beriep zich op zijn (of zijns vorsten) 

 wetboek, evenals dat. volgens Van Bloemen Waanders, niet lang geleden nog op 

 Bali zoo dikwijls voorkwam. 



Het was Mr. Pieter Cornelis Hasselaar, resident te ïjeribon van 1757 tot 

 1765, die deze leemte in de regeling van het rechtswezen inzag en trachtte aan te 

 vullen. Hij deed een voorstel (1) ,,om al hunne pepakkums of wetboeken tot één 

 boek te brengen," en zoodra hij er in geslaagd was de betrokken Tjeribonsche 

 prinsen voor dit plan gunstig te stemmen, werd nog onder zijn bewind met de 

 uitvoering een aanvang gemaakt. Doch aangezien de daartoe vereischte voorberei- 

 dende werkzaamheden ,,om de kortheid des tijcis en de omslag van het werk nog 

 tot geen volkomenheid (hadden) kunnen gebracht worden', recommandeerde hij het 

 in zijne memorie van overgave in de aandacht van zijn opvolger, Robbert Hendrik 

 Armenallt, onder wiens bestuur dan ook inderdaad de P ë p a k ë m T j ë r b o n 

 officieel als het nieuwe Cheribon sche wetboek werd erkend en in gebruik gesteld. 

 Dit geschiedde bij resolutie van den 18 d0 " April 1768, die hieronder wordt afgedrukt 

 zooals zij gevonden wordt vóór in het thans gepubliceerde handschrift van de Holland- 

 sche Papakkum. 



EXT RACT RESOLUTIE, 

 genomen door de Sulthans en den Resident tot Cheribon, 



op Macudiig den 18 h " April 4768. 



Door den Resident in Vergaedering gebracht zijnde het Nieuwe Cheribonse 

 Wetboek (Papakkum), dat na voorstel van den Weledelen Clestr. Heer Mr. Pieter 

 Cornelis Hasselaar, bevoorens Resident alhier, vernield bij Resolutiën deser Taeffel 

 de dato 17 December 1764 en 4 Februari 1765, en door de Hooge Regeering 

 goedgekeurd, bij hoogst derzelver g'eerd schrijven de dato 18 April daeraen, g'ex- 

 traheerd en te saemengesteld is, door de vier Tommongongs Karta di Ridja, Anga 

 di Ridja, Raksa di Ningrat en Satja di Poera, item de seven Jaksas der gezament- 

 lijke Sulthans. nit diverse oude Papakkums. met naeme Radja Nistjaja, Oendang- 

 Oendang Mattaram, Djaja Lankara, Kontara Manawa en Adilloela; 



Ten einde door Haer Hoogheedens de Sulthans Pespoe, Anom, Cheribon en 

 Panembahan goedgekeurd, en ten bewijze van dien, met derzelver gewoone cachetten 

 gezeegeld te werden ; 



Hebbende Haer Hoogheedens dezelve ten dien eynde ter Lectuure aen haere 

 huijsen gehad, en aen de eerst ondergeteekende terug gezonden ; 



En door den Resident Haer Hoogheedens gevraegd zijnde off Hoog deselve 

 na dictame van opgem' 1 voorstel deze Papakkum off Wetboek nu voortaen alleen 



(1) De Jonge. De opkomst van liet Nederlandsen gezag in Oost-Indië. deel XI p. 41. geciteerd 

 door Dr. Brandes in Not. Bat. Gen., deel XXXII. 1S94. p. 40. 



