149 



(dosa kisas) in hoogste instantie door deze opperste Rechtbank der Priesters worden 

 berecht. Ze vervallen in twee categorieën, waarvan de eene de eerste zes, de 

 andere de laatste drie bevat. 



De namen waarmede die eerste zes worden aangeduid, zijn alle verbasterd 

 Sanskrt; en de aanteekeningen. door Jonker gemaakt bij art. 245 van zijn ond- 

 Javaansch wetboek, doen zien dat hier die groep van zware vergrijpen is genoemd, 

 waarvan de bedrijvers, in de Hindoe-wetboeken onder den term atatayi, d. i. 

 »die het op iemands leven of goed gemunt heeft, een belager van iemands leven". 

 samengevat, zonder vorm van proces door den aangevallene mogen gedood worden. 

 A w i s a d a beantwoordt aan 't Sanskrt wisada, dat evenwel in 't Sanskrt- 

 Wdbk. niet is opgenomen; wèl wisaddyaka ~ giftmenger. Anggënida beant- 

 woordt aan 't S. agnida, brandstichter. Eehkawarna kan ik evenmin als de 

 Heer Jonkeb verklaren. De vorm doet denken aan S. anekawarna. InKawi-Bal. 

 W'dbk. s.v. saddlalaji leest men daarvoor atraivana (atarwana), dat herinnert aan 

 A tharwa| weda |. Dat bet hier toovenaar of tooverkunst aanduidt, blijkt uit het 

 citaat bij Jonkeb (men weet dat de Atharvaveda grootendeels tooverspreuken en 

 bezweringsformulieren bevat). 



Paladara ing dja(h) is het maaksel van een onkundige. Par ad ara 

 = eens anders vrouw, maar wordt in 't oud-Jav. ook gebezigd in den zin van 

 echtbreuk, overspel, vrouwenroof, zie Jonker art. 134 met aant. Toen men het 

 woord niet meer begreep, werd er duidelijkheidshalve ing dj ah, d.i. » van een vrouw". 

 achtergevoegd. Radja wisoena beantwoordt aan 't S. picuna rdjasu. Awo da- 

 kara, in 't S. meestal door caslrapdni aangeduid, is mij niet duidelijk : misschien is 

 het een hybridische samenstelling uit het Jav. auued en Sanskrt (<i)kaia, dat men 

 vindt in den oud-Jav. term »as(rodjatakara — ngamuk" bij Van dbb Tri k. 



De atatavi's worden in de verschillende Indische Wetboeken verschillend 

 opgegeven, zie Jonker p. 222. doch dat doet hier minder ter zake. Dat zij ook 

 op Java algemeen bekend waren, blijkt wel uit het door Joxkkk uit de Djoegoel 

 Moeda geciteerde verhaaltje, waarover later (p. 1(30). 



Terwijl de Indische wetten leeren. dat al deze misdadigers door den aaiifjc- 

 vallene mogen worden gedood, eischt het oud-Jav. wetboek (art. 245) dat de Vorsi 

 hen doodt. In onze Pepakëm is het de Vierschaar der Priesters die hen ter dood 

 veroordeelt en dat wel met gebruikmaking van het recht van kisas. Vgl. echter de 

 artikelen op p. 31 — 34. Op p. 95 en 96 worden eenige misdaden genoemd als ressor- 

 teerende ouder de Vierschaar der Priesters, die kunnen gerekend worden onder 

 »awodakara" te vallen. 



De drie laatste artikelen schijnen van zuiver-Javaanselien oorsprongte 

 zijn. Alle drie handelen over politieke misdrijven, vergrijpen direct tegen den Vorsi 

 of den Staat gericht. Zie daarover Wiekex. Strafrecht p. 113- 11 (i: cl'. Vak BloïMKN 



\Y \ WDKliS p. 211. 



in angamboengi tel ik (Jav. tekst) moet ngamboenyi hetzelfde betee- 



