38 



Het gebied der overige rijkjes aan en nabij de zuidkust, t. w. dat van 

 Waiwikoe, Waihalé, Fatoe Aroeien en Haitimoe, wordt in zijn geheel ook wel 

 „de Lioerai" genoemd. 



De bewoners ervan, vooral die van Waiwikoe, rekenen zich hooger, voor- 

 namer dan de andere Beloeneezen. Ze hebben ten gevolge van hun afkomst, 

 zoo'n hoogen dunk van zichzelven, dat ze de Hollanders au fond hunne Jongere 

 broeders" vinden, al moeten ze erkennen dat die jongeren de ouderen, dus hun 

 zelven te slim af zijn geworden, zooals o.a. uit het bezit van verdragend geschut, 

 van moderne geweren en van stoomschepen blijkt. 



Vroeger hebben de Portugeezen er vestigingen gehad en zijn er Portugeesche 

 geestelijken werkzaam geweest. 



Een van de grieven tegen dezen was, dat ze zich lieten dragen, hetgeen 

 de bevolking vermoeiend, doch meer nog vernederend vond. 



Toen in het midden der 18 e eeuw of iets eerder de rijkssieraden van 

 Waihale in Timor-Dilly terecht kwamen en de Portugeezen deze niet terug wilden 

 geven, kwamen de bewoners der Lioerai in verzet en werden de Portugeezen van- 

 daar verjaagd, terwijl er toenadering tot de Vereenigde Oost-Indische Compagnie 

 gezocht werd, die echter nimmer tot geregelde aanraking aanleiding heeft gegeven. 



Onder de Portugeezen had 't zij de Lioerai van Fatoe Aroeien, 't zij de 

 Meromak O'an den rang en titel van Generaal-Majoor, terwijl de andere radja's 

 in Beloe hoogstens dien van Kolonel hadden. 



Waiwikoe is van de vier genoemde rijkjes het krachtigste en brutaalste. 

 Het brengt geene belasting aan Waihalé op en tracht zich in rang boven Waihalé 

 te verheffen of zich daarmede althans gelijk te stellen. 



In kèiiomèlan (van het Dawansch nèno = dag, zon, en metan = zwart, dus 

 het land waar de zon ondergaat) woont de eigenlijke radja te Anas. 



Noordelijk daarvan is te Wekmoerak nog een hoofd gevestigd, dat zich 

 vrijwel onafhankelijk van dien radja beschouwt. Hij is de zoon van den oom 

 van den Amanoebangschen vorst te Nikki-nikki, welke oom bij Fatoe Ro in 't uiterste 

 noorden van Amanoebang verblijf houdt. 



De zoon is gehuwd met een Waiwikoesche prinses. In de buurt van 

 Wekmoerak wonen vele Waiwikoe's, die daar tuinen bewerken. 



Zoowel de radja te Anas als 't hoofd van Wekmoerak brengen belasting 

 aan Waiwikoe op en niet aan Waihalé. 



Lamaknèn en Fialaran kregen ongeveer 50 jaren geleden oorlog met Tahakay 

 (Portugeesch Timor\ omdat lieden van dit rijkje de vorstengraven van Baoeho hadden 

 geschonden. Het gelukte de eerstgenoemden de Tahakay's uit hun land te verdrijven. 



Het verlaten gebied kwam toen grootendeels aan Lamaknèn, behalve een 

 klein deel in het westen ervan, dat aan Fialaran ten deel viel. Dit laatste deel 



