86 



op den rug had. Het was duidelijk dat dit oorspronkelijk de mat was geweest 

 waarin het lijk van den persoon, wiens ziel in den vorm van een varken rondliep 

 en nu was neergeschoten, was begraven Dit werd bevestigd toen de jager den 

 volgenden dag geheel alleen terzelfder plaatse terugkomende, een stem hoorde 

 die hem toeriep : 



„Hei Bei Maoek kidoen foeti matèh horé séik loraik", hetgeen vertaald wil 

 zeggen: „hei, het achterwerk van Bei Maoek is gisteren avond gestorven." 



Op de verblijfplaatsen der zielen is het dan ook verboden om die dieren, 

 waarin de zielen verhuizen te dooden, terwijl het tevens niet geoorloofd is er hout 

 te kappen of te graven. 



Het in Tnsulinde vrij algemeen verspreid geloof dat de zielen van afge- 

 storvenen in krokodillen (lafaëk) huizen, bestaat in Reloe niet Zooals we gezien 

 hebben kan de we-nain dien vorm aannemen. Uit vrees voor deze is het dan 

 ook dat men bij 't overtrekken van rivieren niet van lafaëk, doch van nailoelik. 

 nai koekoen of bei lioerai spreekt (nai — heer, loelik — heilig, koekoen = onzicht- 

 baar, bei = grootvader, lioerai — een hooge titel). Bovendien zal een inlander 

 om diezelfde reden niet licht een krokodil dooden; als er een het hem te lastig 

 maakt zal hij liever aan een malai (vreemdeling), b. v. aan een Chinees, vragen 

 het dier onschadelijk te maken. 



Terwijl bij iemands dood alle zielen zijn lichaam verlaten, is dit bij ziekte, 

 zwangerschap en ook gedurende den slaap met een deel ervan het geval. Daar 

 ziekte dus in nauw verband staat met den zielstoestand van den mensch, is het 

 hier de plaats er het een en ander over mede te deelen. 



§ 6. Ziekten. 



Bij ongesteldheden van weinig ernstigen aard wordt de hulp ingeroepen 

 van den een of anderen ouden dorpsgenoot, die den naam heeft ervaren te zijn 

 in het toedienen van medicijnen. 



Zijn geneesmiddelen bestaan uit boomschors, boomwortelen of bladeren, 

 die hij zelf gezocht heeft. 



Dat zoeken geschiedt als volgt. Wanneer hij een boom gevonden heeft 

 die hem de gewenschte medicijn kan leveren, legt hij bij den stam een steen en 

 daarop een zilveren voorwerp, b. v. een kwartje. Daarover strooit hij dan rijst, 

 daarbij aan de ziel van den boom of aan den rai-nain verzoekende aan de te 

 nemen geneesmiddelen geneeskracht te willen schenken, waarna hij de bladeren 

 of de bast afkapt, dan wel de wortelen uitgraaft Hierbij moet hij oppassen ze 

 niet met z'n handen aan te raken, voordat ze op den grond gelegen hebben, en 

 er aan denken, dat die stukken schors, die met den buitenkant naar boven komen 

 te liggen, geen waarde als geneesmiddel hebben. 



Wanneer dan nog als offer aan de ziel van den boom met het zilver- 



