139 



schuld aan. Daar de sabelklingen bo\enaan smaller zijn dan in het midden, is 

 de kans zich te blesseeren vrij groot. 



De dierenproef heeft dit voor dat, wanneer het aantal partijen groot is, 

 deze allen tegelijk kunnen worden behandeld 



Stel b. v dat in een rijkje, waarin tien dorpen gelegen zijn, gestolen is 

 en men den dief door middel van de dierenproef wil ontdekken, dan steekt men 

 een kort stokje in den grond, bindt daaraan een touwtje en aan 't andere uit- 

 einde hiervan een kip met een poot vast 



Vervolgens legt men rondom dat stokje op een afstand ter lengte van het 

 touwtje ervan verwijderd elf steenen, van welke één het buitenland en de overi- 

 gen elk één der tien dorpen van het rijkje zelf vertegenwoordigen. Dan wordt 

 in een lange toespraak, waarbij ook Waihalé nog te pas komt, aan God en de 

 aardgeesten verzocht om mede te werken, ten einde de schuldigen te vinden, waar- 

 na een der aanwezigen de kip den kop afhakt en het dier daarna in het midden 

 boven of bij het stokje loslaat. 



Dit spartelt nog eenigen tijd rond om dan te blijven liggen. Het dorp 

 dat vertegenwoordigd wordt door den steen, waarop de kip met haar lichaam 

 of met een harer lichaam sdeelen is neergevallen, huisvest de schuldigen 



Indien het dier op den eenen steen sterft, doch op anderen bloedsporen ach- 

 terlaat, is dit het bewijs dat de dorpen die daardoor vertegenwoordigd zijn, mede- 

 plichtigen aan het misdrijf herbergen. 



Vroeger hield men er nog een ander soort van godsoordeel op na, dat 

 echter thans weinig of niet meer gevolgd wordt 



Het werd gehouden, wanneer iemand door een ander van een ernstig mis- 

 drijf beschuldigd werd, doch zijn schuld even pertiment ontkende als de ander 

 haar volhield. 



Om dan tot een beslissing te komen, namen de betrokkenen een stuk 

 bamboe, staken hunne met scherp geladen geweren elk in een der uiteinden 

 daarvan en gingen dan zelf voor dat uiteinde staan. Op een gegeven teeken 

 trokken ze dan af. Hij die ongelijk had, werd door den kogel van de tegenpartij 

 meestal doodelijk getroffeu, hij die in zijn recht was, bleef ongedeerd. 



Naar men beweert gebeurde het nimmer, dat beide partijen tegelijk wor- 

 den getroffen. 



Dat dit zelden voorkwam, laat zich verklaren uit de omstandigheid dat 

 veelal de een iets vlugger in het afvuren was dan de ander en dat de geweren 

 tengevolge van slechte constructie, vochtigheid van het kruit of van de lont of 

 onbruikbaarheid der percussie dikwerf ketsten en er dus veel kans bestond, dat 

 dit bij de proef met een der twee vuurwapens het geval was. 



