EERSTE DEEL. 



KLANKSTELSEL. 



§ 1. De Bimanees geeft bij het schrijven de volgende klanken door leekens weer: 

 a, d, e, i, o, u. 

 k, g, //ƒ/. 

 p, f, b, m. 

 I, d, n. 



h r. 



y, w. 



s. 



h en de spiritus lenis, welke bij het schrijven met hel Lalijnsch letterschrift 

 het best onuitgedrukt blijft. 



(Door u wordt de vocaal aangeduid welke wij oe schrijven ; vooral in de 

 talen waar dikwijls vocalen op elkander volgen, verdient de schrijfwijze met 

 u de voorkeur. De f stelt denzelfden klank voor als in het Nederlandsen. 

 De y stelt de palalale halfvocaal voor, De door de g en door de samengestelde 

 lelterteekens ng, tj en dj uitgedrukte klanken zijn die, welke men bij het 

 schrijven der zuslerlalen met Lalijnsch letterschrift, (althans bij ons) door 

 deze lelterteekens pleegt aan te duiden). 



Het aantal klanken is evenwel grooter. Vooreerst kunnen ook de vocalen, 

 e en o lang of kort zijn. Voorts bezit het Bim, twee soorten van d, eene 

 meer dentaal, eene meer linguaal, evenwel schijnen beide klanken niet zoover 

 van elkander te staan als in het Javaansch, (ik heb slechts ééne t gehoord, 

 uilgesproken als in het Makasaarsch (*). Voorts kunnen de g, p s b, t, d, tj, dj 

 aan hel begin van een woord met een nasalen voorslag worden uilgesproken. 



(') Men houde in het oog dat de opmerkingen omtrent de uitspraak der klanken, voor zooverre de bijzonderheden 

 daarvan door de Bimaneezen zelf bij het schrijven niet duidelijk worden te kennen gegeven, alleen daarop berusten, 

 dal ik meen ze aldus gehoord te hebben. Noodzakelijk moet dit gedeelte der grammaticale behandeling eener taal 

 min of meer gebrekkig blijven, zoo lang de waarnemingen alleen of allhans grootendcels van de meerdere of 

 mindere fijnheid van het gehoor afhangen, want gelijk bekend is, is het gehoor, vooral ten opzichte van fijnere 

 onderscheidingen, bij vele personen geen getrouwe maatstaf, hetzij in het algemeen, hetzij bij bepaalde klanken of 

 klankverbindingen. Daarenboven hebben de waarnemingen met het gehoor gedaan, aangenomen dat dit goed is, 

 iets vaags, zoodat men bij de beschrijving daarvan niet veel verder komt dan tot aanduidingen als bijv. de 5 



