BIMANEESCnE SPRAAKKUNST. 47 



Ook liet Suml). en liet Sawu. vertoonen in den regel in het boven behandelde 

 geval geen consonant. 

 § 21. Het in § 20 genoemde wuba laat zich evenwel ook anders verklaren. Eene 

 Jav. w, Mal. 6 toch kan afwisselen met s, tj, r, g en /. Wel zal het zeldzaam 

 voorkomen, dat, gelijk in de aequivalenlen van wuba, de vormen in verschillende 

 talen meerdere consonanten verloonen, mogelijk is dit evenwel toch. Een 

 voorbeeld levert Jav. wengis, Mal. bengis, Pamp. bangis, Daj. bangi-bangis, doch 

 ook rangi-rangis of rarangis, Bim. nggange, waarin de afwisseling der consonanten 

 niet met waarschijnlijkheid tol de in § 20 besprokene kan worden gebracht. 



Nog is het volgende op te merken: uit de in § 20 genoemde vormen awi: 

 tebe blijkt, dat de w niet steeds het oorspronkelijkst behoeft te zijn, verder 

 kunnen de consonanten, welke met w afwisselen, ook onderling afwisselen (de 

 l en g wat het Bim. ten minste betreft, voor zooverre de eerste voor r 

 staat), het zal derhalve niet altijd uit te maken zijn, welke consonant als de 

 oorspronkelijke moet beschouwd worden. 



S voor w is uit de zuslertalen bekend in vormen als Jav. satang naast 

 watang, Mal. balang; sareng naast bareng, Mak. sare naast Bug. warre enz. 

 Zekere voorbeelden in het Bim. zijn vóór aan het woord: sera (vlakte), Manggar. 

 beija; sera (kakken), Mal. berak; en in het woord : kabusu (kruin van het hoofd), 

 Mal. ubun-ubun, Mak. ubung en buwung, Bal. ambubu. In sae (oudere broeder), 

 vergeleken met Sumha aija, Sawu. aa, houd ik de s ontstaan uit een in de 

 oostelijke talen veelvuldig voorkomend voorvoegsel u of w ontslaan (bijv. 

 Sikka. wue, oudere broeder, wari, jongere broeder). Hel Manggar. heeft kae, 

 ik vermoed dat de k hier voor g staat, als in Moa. gdri, Sikka. wari. Zeer 

 waarschijnlijk beantwoordt asa (mond), aan Mig. wawa, Mak. bawa met 

 wegwerping van de eerste w (vgl. § 28) én losa (uitgaan), aan Bat. ruwar, 

 Daj. halua (idem), Mal. luwar (buiten). 



Tj voor w is vooral bekend uit het Sund. In het Bim. is niet uit te maken 

 in hoeverre eene tj in plaats van w uil ,y is ontstaan; voorb. zijn : tjoi (prijs), vgl. 

 Kölo. woli, Bim. welt (koopen), vgl. Daj. bili, koopen en prijs, Sumbawa. beli 

 (koopen en prijs), Sumba. wili, Sikka. weling (prijs), voor het wegwerpen van 

 de / vgl. § 28 ; Ijowa (liegen), Bal. bobab ; tjila (hakmes), Sawu. wela, Sumba. 

 kabela; mantjöro (verkouden), vgl. Bug. woló of boló (snot), bolokang (verkouden). 

 Wellicht ook tjili (verbergen), zie onder § 16. Nog is op te merken ntjore 

 dat eene der beteekenissen van Mal. ramei heeft, nam : met zijn velen, en Sanggar. 

 bore (in de woordenlijst van Zollinger bij pesta en bij rame), zie ook beneden 

 onder g voor w. Minder zeker is öljo (lossen) = Daj. teams, Solor. lewu, 

 Mal. tèbus, wegens het ontbreken van de aanvangsconsonant. 



R voor w wordt o. a. aangetroffen in Mal. rantang, Toumpak. wantang 

 (mand), Bug. reli (geel koper), Bulu. wilu, Bol. Mong. bitu (koper) ; Bug. ritja 

 (nal), naast pil ja en wasa, Daj. bisa, Bim. mbèlja, Mal. basah. Voorb. in het 

 Bim. zijn, zoo de consonant in het begin van het woord staal : rili (geel koper), 



