48 BtMANEESCHE SPRAAKKUNST. 



Bug. reli, Bul. witu; ringi (kapok), Sawu. wungu; {sa)rere (bevoelen), naast 

 bere (aanraken), vergelijk voorls: sareè (Mal. biyar) met mbeï (geven), Mal. 

 biyar schijnt mij eene omzetting Ie zijn van beri, dat ook als biyar gebezigd 

 kan worden. Op deze wijze zijn dan ook te verklaren Sumbawa. beyang, 

 dat, zoowel voor bet Mal. beri als biyar gebezigd wordt en Mak. pabeyang 

 (toestaan), vgl. voor de ng § 20. Wellicht is de h in Jav weh ook uit 

 den omgezelten vorm te verklaren. 



Minder zeker zijn reè, gelijk (ook in beteekenis) wudu, vgl. Mal. buluh en 

 sarenlje (haten), gelijk Mal. bënlji (mij is geen vorm van het woord met w bekend). 



De r wordt na een neusklank lot d, wanneer dus een voorgevoegde neusklank 

 later weder uitvalt, blijft de d als beginletter. Zoo is Ie verklaren dam 

 (houtskool), Bul. waring, Daj. buring, Sikka ivarang; omtrent de vocalen vgl. 

 § 7, alsook Mao. wharo. Waarschijnlijk is dei (in dei fdre) hetzelfde woord 

 als Jav, winih, Daj. binji, waarmede het ook in beteekenis overeenstemt. 



Voorbeelden van r voor w in een woord zijn waarschijnlijk (het ontbreken 

 der eindconsonanten veroorzaakt wederom onzekerheid) : ura (veranderen), Jav. 

 owah, Mal. obah, Bat. uba; dri in dri-dri kai-na (ten slotte), Jav. wis, Mal. 

 habis; kawiri (pap), Mal. bubur (zoo ten minste de b uit w is ontslaan). 

 Men vergelijke ook riru (wolk), met Jav. riwul of ribut in de beteekenis van: 

 belrokken, Bal. liwul oï hibul, pikdonker en Lamp. hariyuk (wolk, regenwolk), ('). 



G voor w als in Sund. gös, Jav. wis; Bat. gara, Bug. ivara, Mal. 6ara;enz. 

 wordt aangetroffen in het bovengenoemde nggange (kwaadaardig), mogelijk in 

 sanggili (zich verbergen), vgl. boven tjili on waarschijnlijk ngemo, Kölo. nggetnbo 

 (vliegen), zie beneden. Voorls vergelijke men nggdri, dat verscheiden, druk, 

 bloeiend, beleekent, dus gedeeltelijk de beleekenissen van hel Mal. ramei heeft 

 met het bovengenoemde nljore voor bore. Beide woorden kunnen oorspronkelijk 

 één zijn, indien zoowel de b inlj), als de g of ngg uit w ontstaan zijn en 

 de vocalen u — u of de varianten i—u of u — i waren, vgl. § 7. In het Bat. 

 treft men in de beteekenis van Bim. nggari aan ribur, in het Mak. suwara, 

 in het Bug. rowd, de identiteit dezer woorden is niet te betwijfelen; voor de 

 vocalen zie § 7, en voor de verwisseling van r en s beneden § 22. De b 

 van het Bal. woord is dus uit w ontstaan, het Bim. nljore zoowel als nggdri 

 laten zich dus door omzeiling van ribur verklaren. Naast nggdri koml nggasa 

 voor; voor de *, vgl. het Mak. suwara en voor de a — a voorw — u (u — i) § 11. 



L voor w als in Jav. linlang tegenover Mal. binlang, Bug. witoëng wordt 

 aangetroffen in kaleli (kemiri), Sumba. kawilu, Bug. kaweli en in lela (blad, 

 vel), Sumba. wëla. Wellicht is met lawili (borst), Bul. wërwer en met iöko 

 (buik), Jav. wëlëng te vergelijken, vgl. § 10 en § 25. 



Eene w vertoont wèle (uilspallen), naasl karèle (besprenkelen), Mal. rëljik. 



(*) Het Lamp. heeft menigmaal k aan 't einde voor / of p, bijv. kulik = Mal. kuüt; langil; = Mal. langil ;ikok = 

 Mal. ikat, Jav. iket; huwok = Sund. huut; pagukMa\. pagut; hurik = Jav. urip, Mal. hidup; hatok = Sund. halöp, 

 Mal. atdp; gv?iok= Mal. gï-nap; angkuk= Mal. angkup. 



