BIMAJVEESCHE SPRAAKKUNST. 69 



weder, overal de vlieg volgende (73.15); amu madaraka-pu darm,' wortels, 

 die den grond nog niet bereiken (4.14); maru madapampeso, zich niet 

 bewegende slapen (8.41). Alleen zij hier even de aandacht gevestigd op hel 

 gebruik van ma bij de beziltelijke samenstellingen, waarover later (§ 159, 

 volg.), uitvoeriger zal gesproken worden, bijv. ana sangadji djawa mamode 

 doüsodi-na, een Javaansche vorslenzoon, wiens verloofde dood (vgl. § 51) 

 was (22.28) ; doü madawdra oi sambeya, iemand, die geen water voor het 

 gebed heeft (11.28); doü siwe malaho weki-n, eene vrouw, wier lichaam 

 schoon is, eene schoone vrouw (56.28). 

 47. Uit de gegeven voorbeelden blijkt het spraakgebruik der actieve deelwoorden 

 met ma in het, in de vorige § § bedoelde geval voldoende. Alleen zij nog 

 opgemerkt, dat het Bim., dat geen betrekkelijk voornaamwoord bezit, evenmin 

 als bijv. het Mak. of Bug., met uitzondering van een paar gevallen, elke 

 relatieve zinsnede door een participiale constructie wedergeeft, waarbij het 

 natuurlijk van den zin afhangt of het hier behandelde, dan wel de in § 62 

 en de in §§ 66, 67, 75 (of § 82, 85) te behandelen vormen, gebezigd 

 worden ; vandaar bezigt men de vormen met ma ook na woorden als : 

 ljoü-tjoü-du of tjoü-du (ieder die ; al wie) ; au-au-du of au-du, bè-du (al wat, 

 wat het ook Zij). Bijv. indo kapo fjoü-tjoü-du marungka-na ro masapa-na nggdhi 

 galara ede, tani-na enz., al wie zich verzet tegen het bevel van het dorpshoofd 

 en het overtreedt, word beboet enz. (15.50). tjoü-ljoü-du mametjiipi-na duniya, 

 al wie de wereld te zeer bemint (105.9) ; nggdra wdra-sa djdra ro sdhe ro 

 au-au-du mamade ro manljuwu dei ade ntadi doü, indien er een paard of een 

 buffel of wat ook, dat gedood of gewond is, (gevonden wordt) in de aanplanting 

 van iemand (41.4 v. o.); paki ulu waü-ku au-du mandako dei weki, allereerst 

 verwijderen al wat aan het lichaam kleeft (95.2 v. o.) ; bè-du manljihi, al 

 wat juist of goed is (85.15). De bedoelde uitzonderingen hebben alleen 

 plaats bij het gebruik van waü, zie § 85, en somtijds bij dat der beziltelijke 

 samenstellingen, vgl. § 161. Voorts merke men op, dat, indien het werkwoord 

 èda (zien) gevolgd wordt door een anderen zin, welke het object van het 

 werkwoord is, het oorspronkelijk subject van dien voorwerpszin, het object 

 van èda wordt, terwijl het oorspronkelijk praedicaat den vorm van een 

 deelwoord aanneemt. 



Hier volgen nog eenige voorbeelden : ntika na-èda-du sa-buwa nasi manluu 

 di fuu hadju nae ede, daarop zag zij een vogel op dien grooten boom zitten, 

 (65.27); ndadi na-luu-ra di bili-na, na-èda-ku wei-na mamaru, vervolgens 

 ging hij in de kamer en zag zijne vrouw slapen, (51.40); èda ba Tjahaya- 

 Hairani anakoda maneè luu, ede-ra bonto kai-na ntjai bili, toen Tj. H. zag dat 

 de gezagvoerder binnen wilde gaan, sloot zij de deur van de kamer (72.9); 

 bune-ku da hdri kal nahu, ku-èda-ku nasi mambölo mapahe londe di möti, 

 makalai mapahe-na, makalai nee mangdha-na, hoe zou ik niet lachen, ik zag 

 verscheidene vogels naar visschen in zee neerschieten, en andere waren het 



