74 B1MANEESCHE SPRAAKKUNST. 



Stelt het subst. geen concreet voorwerp voor, dan bezigt men meer ma, 

 gewoonlijk zegt men: ruu mataho, goed lot, geluk; rawi malaho, een goed 

 werk; dosa rnanae, een groote zonde; ai-nai-n mataho, een goede dag; supu 

 manae, eene hevige ziekte; men zegt evenwel ook: haba (chabar) laho, goed 

 nieuws, bijv. (47.51); hadals nae ro hadals toi, groote en kleine onreinheid 

 (11.54). De adjectieven, welke eene kleur beteekenen, vindt men steeds 

 zonder ma: mangko bura, een wil kopje (5.55); buwe teèta, paarscbe buwe (ibid. 

 reg. 55); karöku mdro, een groenachtige vlieg (75.11); bindera monlja, een gele 

 vlag (77.42); tembe lanla, een witle saroeng (70.5): djara meè, een zwart paard 

 (52.59); alleen bij tegenstellingen wordt wel eens ma gebezigd: paramata 



mabura paramala makala, wille edelsteenen roode edelsteenen 



(91.25 — 26),alsook indien hel. substantief door een voornaamwoord bepaald 

 is: djenggo-na malanla, zijn witte baard (49.22). Andere adjectieven behouden 

 ma bijna altijd, bijv. masupu, ziek, vgl. I. passim, VIII. passim, waarschijnlijk 

 omdat supu niet alleen als verbaal substantief (het ziek zijn), maar ook als 

 benaming van een bepaalden toestand (ziekte) in algemeen gebruik is, vgl 

 § 182, 185, men kan evenwel ook zeggen: doü supu (bijv. 5.27). Eenige 

 adjectieven evenwel kunnen nooit zonder ma gebezigd worden, hierloe hehooren: 

 makalai, ander, bijv. doü makalai, een ander mensch; makalau, kaal (bunc-ku 

 pahu-na nggeè-ku labo ana doü toi ake di sera makalau, hoe kan ik met dit 

 kleine kind op de onbegroeide vlakte wonen, 62.27): makambera, vriendelijk; 

 masawai, slecht; mambuda, blind; mampinga, doof, en andere met een neusklank 

 beginnende adjectieven. De oorzaak hiervan schijnt te zijn, dat al deze 

 woorden nog een prefix bevatten, waardoor zij ook vormelijk verba zijn, vgl. 

 § 150 volg. Alleen in samenslellingen treft men sommige dezer woorden 

 zonder ma aan, (vgl. ana mori mbolo onder § 185). Er zijn nog eenige 

 andere adjectieven, welke ma bij bepaalde woorden nooit verliezen, waarvan 

 mij de oorzaak evenwel niet bekend is, bijv. tuwa, oud, luidt in verbinding 

 met doü (mensch) steeds: maluwa, men zegt echter: binata tuwa, oud dier 

 (41.16). Behalve hetgeen boven nog gezegd is over het door een pronomen 

 bepaald substantief, blijft ma bij alle adjectieven gewoonlijk gespaard: 



I. Als de nadruk op het adjectief valt, dus waar in het Mal. jang zou 

 gebezigd worden. 



II. Als hetzelfde substantief door meerdere adjectieven, of hetzelfde adjectief 

 meer dan één substantief bepaalt. De oorzaak hiervan zal wel zijn, dat het 

 adjectief dan niet onmiddelijk het substantief volgen kan, vgl. boven, uitzon- 

 deringen op dezen regel komen, zooveel ik weet, niet voor, wel is het in het 

 eerste geval soms voldoende ma alleen voor het eerste adjectief te plaatsen, 

 vgl. § 48. 



III. Als het adjectief gered uplcieerd is, met zeer zeldzame uitzonderingen. 

 Voorbeelden vindt men passim in de teksten. 



Aanin. Schijnbaar in strijd mei al wat boven gezegd is, is de volgende uitdrukking: ncmba 



