154 BIMANEESCHE SPRAAKKUNST. 



van anderen (85.23); na-sapdhu pöda raki ndai-ku labo ndai-mu, lai hai-na 



ba supu siwe labo möne mpa, mijn man gelijkt sprekend op u, » dat, waardoor 



het anders is, (is) door het vrouw en man zijn alleen" (hel verschil bestaai 



alleen daarin, dat de een eene vrouw, de andere een man is, 73.54—35) ; 



ntjambe kai ba sangadji Ana-ana mai kai lamada duwa, mai karinga-fcu ila 



ba neè-ku dula, vorst A. a. antwoordde: dal, waarvoor wij komen, is: (de 



reden, dat wij hier komen, is) : ons aan u mededeelen (om u mede te deelen), 



dat wij willen terugkeeren, enz. (45.27); nl jambe fcai-na: iyo, ruma-e, mai 



kai lamada raa-lambo ro boë ba rahi-ku, zij antwoordde: ja heer! »dal, 



waarom ik kom is hel geslagen zijn door mijn man", (de reden, dat ik kom 



is, dat mijn man mij geslagen heeft, 52.15); e sangadji Ana-ana, kamai kai 



ba nahu nggömi lao ngupa weya-pu, enz., o vorst A. a. dat, waarom ik u 



laat komen is (daarom laat ik u komen), ga voor mij zoeken, enz. (46.10); 



wati-du wdra-na ndai kantewi kaï-ta, niemand is er, die wij daarmede 



vergelijken kunnen (niemand kunnen wij met haar vergelijken, 56.34) ; kone 



sa-umu kiyama ngupa-na wati wdra ndai ra/ca kai-na, al zoekt hij 



zijn leven lang tot aan den dag der opstanding niets is er, waardoor 



hij het krijgen zal (46.51 — 32); wati ivdra nèe lalehe kai-mu ade-mu kani- 



kani-mu, er is geen kleedingsluk, waarover gij bezorgd moet zijn (over 



geen enkel kleedingstuk behoefl gij bezorgd te zijn, 48.15, voor deconstructie 



vgl. § 110); bè-bè-na mpara ndai nèfa ntjau kai ade, »wat ook van dat, 



waardoor het hart vergeet" (wat hel ook is, waardoor men zijn bewustzijn 



verliest, 11.24). 



De subst. met raa en kai (waarvan voorbeelden, waarin zij als subject, 



enz. optreden, toevallig in de teksten ontbreken) kunnen ook na praeposilies 



voorkomen, bijv. makai raa-ngina kai, met dal, waaraan (men) gewoon is, 



volgens gewoonte (10.38). 



Aanm. Hel voorkomen van niki kai in het tweede voorbeeld, na bune santika, dal steeds een 

 subst. na zich vereischl, vgl. § 283, zal wel alleen daardoor mogelijk zijn, dat hel grondwoord 

 een kwalificatie!" werkwoord is, vgl. § 107. 



§ 122. De passieve vormen met ndai en kai worden ook nog gebezigd om uit te 



drukken wat wij door »om te, met volgenden infinitief" te kennen geven, 



indien het object van het eerste werkwoord, zoo het transitief is of het 



subject, zoo het intransitief is, Wens ten opzichte van bet tweede werkwoord 



het middel of de oorzaak aanduidt; of wel, indien de handeling in het eerste 



werkwoord uitgedrukt, zelve als middel of oorzaak van het tweede werkwoord 



te beschouwen is ; ampo la-weha-ku oi de tune, ta-waa-ku. dei nljai manljanga 



nde buwi kai hadju ra-weha-la ede, daarop neemt gij waler uit het vat, gij 



brengt (dit) naar een kruisweg, om (of om daarmede) hel hout, dat gij 



genomen hebt, te begieten (5.7 — 8) ; ake mandai karawi-ta, nggara ta-mpaa 



menlja-sa, ndei kantjuwu kai doü, dit moet gij verrichten, indien gij schermt 



om (of om daardoor) de menschen Ie verwonden (1) ; na-weha-ra röo ro 



