tUMANÈESCHÈ SPRAAKKUNST. 1*79 



een man, met wien (ik) zoo even geloopen heb (43.5); wati wara ndai ntewi 

 ro kasama labo kai, er is niets waarmede (God) te vergelijken en gelijk te 

 stellen is (6.5. v. o.). Dit laatste voorbeeld bevat eene eigenaardige samenvoeging 

 van labo en kai. Eigenlijk behoort kai alleen bij ntjewi (vgl. bijv. 92.33; 

 56.34; 23.24) en labo bij kasama (vgl. sama labo-na, 6.5. v. o.), maar nu 

 zijn de beide, door ro verbonden, verbale woorden als één geheel behandeld, 

 gelijk dikwijls geschiedt, vgl. boven § 138, en daardoor zijn beide praeposities 

 in samenstelling er achter gevoegd; kai staat het laatste, dewijl het ook 

 anders steeds de laatste plaats in eene samenstelling inneemt, vgl. boven 

 § 117 en % 142. 



Bij deze samenstellingen met labo is evenwel in het oog te houden, dat 

 labo ook op de wijze van een adverbium, dus zonder de rectie van het 

 werkwoord te veranderen, met een verbaal woord kan samengesteld worden, 

 labo is dan te vertalen door: tevens, en daarbij, bijv. na-èda mena-du pala 

 ndai kali na-waü-ra lósa watu kuru besi. na-waü-ra safangga labo djenggo-na 

 malanta ede, zij zagen allen, dat de kali uit de ijzeren kooi gekomen was, 

 (terwijl) zijn witte baard daarbij geheel verward was (49.21); na-kau-ku 

 dodo labo taraku, zij hebben (mij) bevolen tevens eene buks te vragen (25.22). 



WEYA. 



142. Weya komt in de tegenwoordige taal alleen voor in samenstelling met 

 woorden van verbale beteekenis. Het geeft te kennen de betrekking, welke 

 wij door den datief uitdrukken, dus de persoon (zeldzamer de zaak), die het 

 verwijderd object eener handeling is, alsook dat, wat het werkwoord voorstelt, 

 ten voordeele of nadeele van een persoon, zeldzamer van eene zaak, geschiedt ; 

 uit de hier beneden volgende voorbeelden zal blijken, dat het zoowel met het 

 verbum finitum als met de verbale substantieven in samenstelling gebezigd 

 wordt ; voorts dat het, indien het verbale woord met adverbia is samengesteld, 

 vgl. boven § 117 en § 259, vlg., na deze geplaatst wordt, doch vóór kai, 

 indien de zin of constructie eene samenstelling met dat woord vereischt. In 

 tegenstelling met kai en labo treedt het subst., waarop weya betrekking 

 heeft, bijna nooit als subject van de passieve vormen op, vgl. § 145. 



143. Omtrent het spraakgebruik van de met weya samengestelde vormen is het 

 volgende op te merken. In de eerste plaats kan weya belrekking hebben op 

 een volgend vnw. of subst. Voorb. lao ou weya-pu nahu, ga (hem) voor mij 

 roepen (23.20); ta-kaambi weya-pu lamada isu ro bore, maak voor mij gereed 

 dat, waarmede het hoofd gewasschen en het lichaam ingesmeerd wordt 

 (77.5 — 6); lao ngupa weya-pu nahu nasi mantau djenggo, ga voor mij een vogel 



