BIMANEESCHE SPRAAKKUNST. 207 



te staan, heeft er geen samenstelling plaats, bijv. nggdhi mpa wdra-na imbi 



dei nawa-mu, nggdhi mpa wara-na dahu-na ade-mu, gij zegt, dat er geloof in 



uwe ziel is (dat gij gelooft), gij zegt, dat er vrees van uw hart is (dat gij 



God vreest, 104.11 — 12); vgl. § 247. Dewijl het nu echter in het Bim. 



veel gebruikelijker is den genitief van het pronomen van den 3 den persoon 



in zulk een geval te verzwijgen, ook daar waar geen kwestie van samenstelling 



is, dus wdra dahu ade-mu voor wdra-na dahu-na ade-mu, is het gewoonlijk 



aan den vorm niet te zien, of er samenstelling plaats heeft of niet: na-ipi 



pöda ddra ade-na doü ede, deze man heeft zeer grooten honger (43.7 — 8); 



ku-raho ntene-ku sa-waü-waü kasi ade-mu, ik vraag toch, dat gij zooveel 



mogelijk medelijden hebt (57.15 — 14); nahu wati bade-ku nggali tjoi-na peyo 



ede, ik wist niet, dat boschhanen duur waren (18.11). In zinnen evenwel 



als: loba ro tama' aö-na lelu ro naè nee, (nae nee, begeerlijkheid, uit nae, 



groot, en nee, wil, 8.22 — 25); wali-du wdra-na ndai kantewi kai-ta taho weki-na 



doü ede, er is niets, waarmede wij de schoonheid dezer vrouw kunnen 



vergelijken (56.54 — 55); pili tula madangawa dengga, hoofdpijn, die niet wil 



ophouden (4.52), zal men de woorden, nae neé, taho wekina en pili tula, 



dewijl zij duidelijk één begrip aanduiden, als samenstellingen van twee subst. 



dienen te beschouwen. In de praktijk maakt het zeer weinig verschil of 



men samenstelling aanneemt of niet, dewijl de vorm dezelfde is Bovendien 



treft men in minder gewone taal, ook waar men deze woorden als één 



begrip aanduidende zou beschouwen, alle mogelijke constructies aan, bijv. 



mango-na woo, dorst (88.21); voor mango wöo, als op 85.1, 93.19; sintji-la 



ade, uw berouw, voor sintji ade-ta (84.11). Ook bij de constructie met kai 



heeft geen samenstelling plaats : ede-ra ndai hera kai ade-na ruma-t ede, 



daarop verwonderde zich de vorst (26.25) ; ede-ra neyo kai-na ade-na, daarop 



was haar hart licht (daarop was zij verheugd, 62.19). 



162. Bij het in de vorige § behandelde geval kan de constructie evenwel ook 



eene andere zijn. In de eerste plaats is op te merken, dat verscheidene 



woorden, die aan het hart, enz. eene of andere eigenschap toezeggen, ook wel 



van den persoon zelven kunnen gebezigd worden, bijv. dahu, vreezen; hera, 



zich verwonderen (40.28); hido, honger hebben, (bijv. doü mahido 14.16 v. o. 



vgl. 85.1) en dus, als elk ander eenvoudig werkwoord, ook als praedicaat 



kunnen optreden, wanneer het subject een persoon voorstelt. Vervolgens 



wordt ook de bezittelijke samenstelling nu en dan als praedicaat gebezigd, 



bijv. mu-pili löko-mu-ro, hebt gij buikpijn? (19.6); sura mu-kasi toi ade labo 



nahu, mits gij toch medelijden met mij hebt (48.22) ; na-mbani pöda anakoda 



ake, na-sabuwa guru-na ro na-tjampu saraa labo ompu manfau lewi ede, deze 



scheepsgezagvoerder is zeer brutaal, hij heeft één leermeester gehad met en 



is neef in den eersten graad van den ouden man, die eigenaar van den tuin 



is (75.22). Deze constructie moet steeds gebezigd worden in uitdrukkingen 



als: kasi kai ade voor kasi ade labo, vgl. § 155. Ten slotte kan, indien hel 



