UI 6 BIMANEESCHE SPRAAKKUNST. 



ruma-ta, als de vaders en echtgenooten het aan den vorst gingen mededeelen 

 (S5.ll). Ook wordt lao wel pleonastisch na londo, enz. gebezigd : ede-ra londo 

 kai-na walu uma-na malao hengga ntjai lawa, daarop ging zij uit haar huis 

 naar beneden om de poortdeur open te maken (50.32); ede-ra nee kai Radja 

 Mangendar-Sri malao parèsa ngango ede, daarop ging vorst M. S. naar boven 

 om onderzoek te doen naar die opschudding (73.40); taho-ra ba lösa-ta, lao 

 ngupa rasa makalai, wij moesten maar uit (het land) gaan om een ander 

 land te zoeken (55.14); ede-ra luu kai-na ade bili-na lao mam, daarop ging 

 zij in haar kamer om te slapen (52.6). Ook na mai treft men wel eens lao 

 aan: ntika na-mai-ra doü kakai malao ou doü mataki möke, toen kwamen de 

 afgezanten om de wichelaars te ontbieden (64.10 — 11). Dit zal echter wel 

 als eene slordigheid te beschouwen zijn. 



Bij deze samenstellingen is nog volgende constructie op te merken. 

 Wanneer het direct object van een actief deelwoord of een actieven vorm 

 met ndai een pers. voornw. is, pleegt dit in verkorten vorm aan het deelw., 

 enz. gehecht te worden. Geheel volgens den regel vindt men dan ook: doü 

 mamai fou batu-ta, iemand die ons komt achternazetten, (41.7); waarin la 

 het direct object is van het deelwoord met ma van het samengestelde 

 transitieve werkwoord mai -f* (fou -f - balu). Nu kan evenwel dit pers. voornw. 

 ook na het eerste woord geplaatst worden, bijv. doü mamai-na fou batu, 

 iemand die hem komt achternazetten (41.34), hoewel mai alleen gebezigd 

 natuurlijk nooit een rechtstreeksch object bij zich kan hebben. Hetzelfde 

 vindt men bij de passieve vormen. 



De regelmatige vorm van het passief van een samengesteld werkwoord 

 mai (of lao) fou balu wordt bijv. aangetroffen in eene uitdrukking als doü 

 (ra-, ndai) mai (of lao) fou batu-na, iemand, wien hij komt of gaat (is gekomen 

 of gegaan; moet komen of gaan) nazetten, voorbeelden zijn hierboven, 

 alsmede onder raa en ndai te vinden. Somtijds echter wordt de agens, zoo 

 die door een pers. voornw. wordt voorgesteld, niet als boven aan het einde 

 van het compositum gehecht, maar na lao of mai, alsof deze op zichzelf 

 transitieve werkwoorden waren, bijv, made mangodu ra-lao-ku ngupa, een jonge 

 dood (jong te sterven is het), wat ik ben gaan zoeken (107.23); wuwa-na 

 pala ede ndai mai-na waa ro blo, hunne vruchten nu komen zij brengen en 

 aanbieden (91.2). doü lao-na raka, de lieden naar wie hij zich begeeft 

 (13.35—36). 



Eigenlijk is lao raka meer eene samenstelling van de soort, welke in 

 § 167 behandeld is, aangezien raka alleen niet in deze beteekenis gebezigd 

 wordt; uit den aard der zaak worden beide soorten echter niet scherp 

 onderscheiden. Eene enkele maal, doch zeer zelden, treft men ook bij het 

 finiete werkwoord deze constructie aan: lao tja-pu kanira toi lewi-ta, ga onzen 

 tuin eens wat schoonmaken (30.20, pu is bij den imperatief alleen na 

 transitieven te gebruiken, vgl. § 235). 



