226 BIMANEESCHE SPRAAKKUNST. 



gebezigd als: garagadji, zaag, ndiri, \erb. subst. van «zagen"; pabule, draagstoel, 

 kalei, verb. subst. van «dragen (in een draagstoel, enz.)" ; tjila, kapmes, fali, 

 of manu, T/erb. subst van «kappen". 



De verwante talen, die rijker zijn in afgeleide vormen, bezigen meestal 

 gelijk bekend is, om de hierboven en in de vorige § genoemde subst. uit 

 te drukken, vormen, welke met een voor- of achtervoegsel of wel met beide te 

 zamen, samengesteld of afgeleid zijn. Voornamelijk wordt daardoor het woord 

 ook formeel als subst. aangeduid; dewijl echter reeds het stamwoord als 

 zelfst. naamw. in verschillende beteekenissen kan optreden, kan elke dezer 

 afleidingsvormen ook, zoo niet in alle, dan toch in de meeste dezer beteekenissen 

 voorkomen, al worde deze nu ook niet altijd in één en dezelfde taal aan- 

 getroffen. Even zij herinnerd dat ook in onze talen woorden, op dezelfde 

 wijze als de nomina agentia gevormd, de hierboven opgenoemde beteekenissen 

 (uitgezonderd die van een persoon) kunnen hebben. 

 § 184. De afgeleide en samengestelde subst. zijn in de vorige afdeeling uitvoerig 

 behandeld geworden. De afgeleide, als ook de door middel van ndai gevormde 

 zijn grootendeels verb. subst. en behouden dit karakter ook, alleen de in § 56, 

 § 65 (somtijds) en § 159 behandelde, naderen in hunne beteekenis de meer 

 eigenlijke subst. Voorts belmoren uit hun aard, de in § 76 behandelde tot 

 de eigenlijke subst., terwijl die in § 112 een meer verbaal karakter dragen. 

 Een samengesteld subst. is natuurlijk te rekenen bij de soort, waartoe het 

 eerste lid behoort. Ook de met ka afgeleide en de samengestelde werkwoorden 

 kunnen als verbaal subst. optreden, vgl. ook § 245, vlg. 



Het is duidelijk, dat het Bim. ook een groot aantal werkelijke subst., 

 welke in andere talen door afleidingsvormen van verbale woorden worden 

 uitgedrukt, alleen door omschrijving kan aanduiden, als het stamwoord in 

 die beteekenis niet gebruikelijk is, en er ook geen samenstelling op de wijze 

 van § 157 of ar. der woord (zoo als in de vorige § vermeld is) bestaat, die 

 dat begrip uitdrukken. Zoo moet een persoon, die iets doet of ondergaat, in 

 de meeste gevallen uitgedrukt worden door een subst. met een actief of 

 passief deelwoord ; Mal. woorden als ; penunggu, tamoanan, buwangan, kunnen 

 in het Bim. niet anders dan door: doü mangèna, doü ra-raka, doü ra-paki 

 worden weergeven. Wordt eene zaak als zoodanig voorgesteld, dan kunnen 

 de actieve en passieve vormen met ndai (voor zooverre bruikbaar) en die niet 

 raa gebezigd worden, als er geen onduidelijkheid ontstaat. Dikwijls echter 

 moet ter wille van de duidelijkheid tevens een eigenlijk subst. gebezigd 

 worden. Zoo kan bijv. ra-mbeï, het gegevene, geschonkene, als subject of object 

 optredende, zelfstandig gebezigd worden in de beteekenis van «geschenk", 

 in een zin echter als: sintji ede sinlji ra-mbeï ba ina-r ama-na, deze ring 

 was een geschenk zijner ouders (vgl. 72.55), zoude het subst. voor ra-mbeï 

 niet gemist kunnen worden, daar de zin anders zou opgevat worden als: 

 deze ring (en niet iets anders) was het, wat zijne ouders hem gegeven 



