BIMANEESCHE SPRAAKKUNST. 307 



zend geen grootspreker (13.16); ai-na-ra sambele wdli sdhe, slacht geen 

 buffels meer (29.23) ; ai-na nggdhi nae-nae, laat (ons) niet luide spreken 

 (30.14); lama-na ede ai-na hina-na ba angi nae, wat de poort betreft, laat 

 een hevige wind deze niet raken (12.8. v. o.); ai-na turu kadee au-au-du 

 habar daa mavodra lantu, laat (hij) het oor niet leenen aan elk onzeker 

 gerucht! (90.35). 



Het meervoud kan op dezelfde wijze als in § 235 gemeld is, uitgedrukt 

 worden, bijv. ai-na-ra ngango döho-mu, maakt geen opschudding! (74.4); 

 ai-na-ra mbure mena döho-mu, weest niet nalatig (77.22). 



Door töpo in samenstelling achter ai te plaatsen, krijgt het geheel het 

 karakter van eene bede of een wensch : ai-ai töpo-na kaljai-mu nggdhi makiri-kori, 

 meen toch niet, dat het verwarde gezegden zijn, (93.15); ai-ai töpo-na-ra 



kakombi, betwijfelt (het) toch niet! (84.2); ai töpo-na-ra nèfa-mu — 



duniya ahera, vergeet toch niet het tijdelijke en eeuwige leven 



(100.17). Ook wordt töpo, vooral verdubbeld, wel afzonderlijk na ai-na 

 geplaatst, bijv. ai-na löpo-töpo landa-mu labo doü makalai, verkoop (ze) toch 

 vooral niet aan een ander (72.35); ai-na löpo-töpo paki-mu nahu, verwerp 

 mij toch vooral niet (74.38). 



Wanneer men met ita spreekt, plaatst men voor ai-na met het verbale 

 subst. het verkorte voornw. la: la-ai-na lao nloi, ga niet voor langen 

 tijd weg! (69.28); ta-ai-na lalehe ade\ (of ade-ta, 46.19), wees niet bekommerd 

 (66.42); la-ai-na katjampo, ta-kalai-lai weya-pu, doet (ze) niet door elkander, 

 maar houdt ze voor (mij) afzonderlijk! (44.20). Het behoeft geen betoog, 

 dat deze constructie eenvoudig naar analogie van die van den beleefden 

 imperatief gevormd is. Eigenlijk zou la, een verkort voornw., nooit voor 

 een subst., zooals ai-na klaarblijkelijk is, kunnen staan. 



II. Door ede-ra met volgend verbaal subst. Meestal geven wij ede-ra 

 weer door «niet meer", het kan evenwel ook geheel en al gelijk aan ai-na 

 zijn. Voorb. ai Bango-e, ede-ra lao-mu rnpanga, ga niet meer stelen, Bango! 

 (34.55); ede-ra kapöro, ina-e, wees niet meer boos, moeder! (18.20); ede-ra 

 döho, sura kidi mpa, zit nu niet meer, (het is nu geen tijd meer van zitten), 

 maar het is tijd van staan! (25.6); ede-ra lalehe-lehe-mu ba supu ngdha ro 

 nöno, wees niet bekommerd wegens het eten en drinken (71.29). Voorbeelden, 

 waarin men met ita spreekt, ontbreken in de teksten, in dit geval is bijv. 

 «wees niet toornig" door ede-ra kapöro-ta (niet ta-ede-ra kapöro) weer te 

 geven. Het kan ook in de andere personen gebezigd worden; voorbeelden 

 ontbreken in de teksten (zie echter beneden). 



III. Om een verzoek met de ontkenning uit te drukken, bezigt men 

 kangampu (vergiffenis) of meestal kangumpu mböto-mbölo (zeer veel, duizendmaal 

 verscbooning) met volgend verbaal subst. Voorb. kangampu mpara döho, 

 sura kidi mpa (25.26) ; vlg. sub II. ede-ra döho, enz. ; ai ana döho, kangampu 

 mböto-mbölo hade-mu nahu, indo au-dja öne-na, kinderen, doodt mij niet, het 



