516 BIMANEESCHE SPRAAKKUNST. 



af van de verhouding van subject en praedicaat. Stelt het praedicaat eene 

 eigenschap van het subject voor, welke vast of als vast gedacht is, dan 

 geven wij het werkwoord weer door »zijn", anders door » worden" en wat 

 het woord verder aanduidt; bijv. nahu ku-ntoi, ik (de aap) ben klein (van 

 natuur, als vaste eigenschap, 58.15); na-taho-laho parange-na, hun aard is 

 zeer goed (58.2); na-ringu pöda pala doü ede, die man is werkelijk gek 

 (45.11. Hier wordt ringu als blijvende eigenschap gedacht, terwijl men in 

 het midden laat of het subject dit geworden of altijd geweest is); enz. 

 Wanneer nu een dergelijk praedicaat geen vaste eigenschap van hel subject 

 aanduidt, maar eene, welke er op het oogenblik aan wordt toegekend, dan 

 bezigt het Bim. het perf., bijv. na-waü-ra mawu me doü raa-manöno luwa, 

 hij is dronken als iemand, die palmwijn gedronken heeft (99.55); rongga 



ura ro fóde, na-waü-du rindi saraa möti ede, er kwam 



regen en storm, en de zee was geheel duister (70.24 — 25); indo kapo tuwa 

 kali ede na-waü-ra bura mena djenggo-na, wat nu de opperpriester betreft, 

 zijn baard was geheel wit. (46.9). Ook wanneer een deelwoord te bezigen 

 is, wordt op dezelfde wijze gebruik van het perf. gemaakt, alleen is in 

 herinnering te brengen, dat het deelwoord met waü-ra veelal in een finieten 

 zin ontleed wordt, vgl. § 85, bijv. wdra sa-buwa sdhe na-waü-ra mpèke 

 bange pöda-pöda, er was (eens) een buffel, die zeer mager was (55.21. v. o.). 

 Vgl. ook de voorbeelden onder § 85 — 85. Stelt het woord eene vaste 

 eigenschap of eene, die als blijvend gedacht wordt, voor, dan bezigt men het 

 deelwoord van het imperfectum. Ook bij het verbale subst. dezer woorden 

 geldt dezelfde regel voor het gebruik van het perf., men zie de voorbeelden 

 onder § 81, maar hier bezigt men ook dikwijls het subst. van het imperf. 

 voor dat van het perf.. bijv. 54.7 : ba supu ringu-na, ter oorzake van zijn 

 gek zijn, (naar de beteekenis: dewijl hij gek geworden was), zoo ook ibid. 

 reg. 8, ba ringu-na, enz. In het voorbijgaan zij opgemerkt, dat woorden 

 als: hengge, de koorts hebben; pili, pijnlijk zijn; op gewone wijze in het 

 imperf. worden gebezigd. Slechts zelden is het perf. der kwalificatieven 

 ook door ons met denzelfden tijd te vertalen, zoo kan bijv. opgevat worden 

 waü-du mbóto rugi-ku, veel is geweest mijne schade (ik heb veel schade 

 geleden 22.54). 



Wat betreft die woorden, waarvan het deelwoord van het imperfectum 

 door ons weergegeven wordt met verleden deelwoorden als : maiha, bedorven, 

 geschonden, vernield; mambai, bedorven, verrot; manljuwu, gewond; enz., 

 is op te merken, dat zij in deze beteekenis, hetzij als deelwoord, hetzij in de 

 finiete vormen of als verbaal subst. alleen dan voorkomen, zoo zij eene vaste 

 eigenschap of eene als zoodanig gedachte aanduiden, wat uit den aard der 

 zaak, vooral bij de deelwoorden, geschiedt. Is dit niet het geval dan hebben 

 zij de beteekenis van : bederven (corrumpi), verrotten, enz. en moeten om 

 ons «bedorven", enz. uit te drukken in het perf. geplaatst worden: nggdra 



