522 BIMANEESCHE SPRAAKKUNST. 



is, zoo het werkwoord transitieve beteekenis heeft, dewijl dan ook het verbale 

 subst. een rechtstreeksch object regeert. Uit den aard der zaak is dit minder 

 duidelijk bij de verbale subst. der intransitieven en vooral bij die der kwalifica- 

 tieven. Wanneer zulk een woord iets, door de zinnen waarneembaars voorstelt, 

 dan heeft het verbale subst. wel eens eene meer eigenlijke substantief-beteekenis, 

 evenals bij ons woorden als: warmte, koude, enz. somtijds eene bijna concreete 

 beteekenis kunnen hebben (bijv. eene aangename warmte verspreiden). Meestal 

 kunnen deze subst. echter ook als verbale opgevat worden, niet alleen in 

 zinnen als: wali-pu (mbui-pu) pana-na, »nog niet (nog) is het warm zijn er 

 van, het is nog niet (nog) warm" maar ook in zinnen als: ba pana-na a/i, 

 door de hitte (= het heet zijn) van het vuur, ba nae-na angi, door de 

 hevigheid (het hevig zijn) van den wind, enz. 

 § 244. Wanneer een verbaal woord moet optreden als subject of als direct object 

 of als bepaling van een subst. (zoo die bepaling niet door een deelwoordelij ken 

 vorm, maar door eene genitief moet uitgedrukt worden) of wel na eene praepositie, 

 dan heeft het steeds den vorm van een subst. Voorb. kaduwa mbuwa rahi 

 kat maljih ede daa mapehe, het de mannen twee doen zijn (het hebben van 

 twee mannen) in het geheim kan niet (88.8); dahu mandai kani-mu, madja 

 ndai lombo-mu, het vreezen (de vreeze nam: Gods) zij u tot kleeding, het 

 beschaamd zijn (de schaamte) tot dekking (84.25. v. o.); na-mpoi-sa mai-na, 

 als hun komen afgeloopen is (als er niet meer komen, IV.); na-waü-du 

 rugu-rege tampöde-mpóde-na labo tjere, zijn op en over elkander rollen met 

 den ketel maakte een rammelend geluid (54.51 — 52): na-ntjdra nljuwa-ra 

 kaa-ta la Kalai ake, ons verbranden van Kalai mislukt (22.26); nggdra na-nae-sa 

 supu-na, als zijn «ziek zijn" (ziekte) hevig is, enz. (4.22); enz. 



Sandaka-pu iha ngdra-mu marada sandaka-mu nfau-mu, bewaak (zorg voor) 

 het bederven van uw naam, overtreffende uw bewaken (zorgen voor) 

 uwe bezittingen (draag meer zorg voor uw goeden naam, dan voor uwe 

 bezittingen, 84.26 v o.); ndai makarötji-ta lampa dei nonto, enz., om voor 

 u snel te doen zijn het gaan (den gang) over de brug (11.42); kaede-hidi-ku 

 karawi sa-mena-n masawai, men doet voortdurend zijn het verrichten van al 

 wat slecht is (9.14. v. o.); kanae-nae-pu lembo ade-mu, doe groot zijn het 

 »breed zijn van het hart" = het geduldig zijn (vermeerder uw geduld, 65.24). 

 One-na ba kidi, het nut van het staan (11.58); lampa rawi ntjengga-na 

 labo, enz., de toedracht van haar scheiden (scheiding) van (75.56) ; wafi-du 

 wara ntjai-na tjampo labo wei-mu, er is geen weg meer voor het uw vermengen 

 (er is geen weg of middel meer om u te vereenigen) met uwe vrouw 

 (52.27 — 28). Dikwijls ook staat een verbaal subst. in den genitief, dewijl 

 het 't logisch subject is van een ander verbaal subst. : waü mpara tjumpu 

 tunti, na afloop van het schrijven, toen het schrijven afgeloopen was (72.52) ; 

 sabune-bune ntoi-na ngèna-na Maharadja Kurma, toen zij een tijd lang (op) 

 M. K. gewacht had (67.5 — 6); marai warawifo-ra ba nae-na madja ro weha-mu 



