BIMANEESCHE SPRAAKKUNST. 425 



mada, bagar wil zeggen het gezichtsvermogen van God, maar hij 



ziet niet met oogen (7.10). 



Gewoonlijk echter wordt na nde nog pala (vgl. onder § 265) gevoegd: 



kaldm aö-na na-nggdhi Allah, nde pala wati nggdhi-na labo rera, 



kaldm wil zeggen : God kan spreken, maar hij spreekt niet met eene 



tong (7.11); ede-ra lepi mena kai ba doü bunga ede, nde pala sa-buwa ede 

 na-nenti kalai-du, daarop ontrukte men haar de bloemen, maar ééne ervan 

 hield zij afzonderlijk (72.37 — 58); na-waü-ra lao ngupa ngdha, nde pala nai- sa 

 wakatu mai-na, zij zijn heengegaan om voedsel te zoeken, morgen echter is 



het de tijd van hun komen (66.40—41) ; taho-ra ba lao rötji-mu 



nde pala ku-raho-ku, ana-e, labo nggömi; enz., gij moet maar snel gaan , 



evenwel vraag ik n, mijn zoon, enz. (74.37) ; kandeu-pu, nde pala at-na 

 kandeu kai oi busi, baad (hem), maar baad hem niet met koud water 

 (34.41—42). 



Dikwijls wordt na nde pala nog satoi (een weinig) of satoi mpa gevoegd, 

 bijv. wati kapöro-ku, nde pala satoi ba lowa-mu sambele sake manae ede, enz., 

 ik ben niet toornig, maar wat dat betreft, dat gij er toe overgaat om groote 

 buffels te slachten, enz. (28.30); taho weki-na, ruma-e, nde pala satoi mpa 

 nee dodo ba lamada boru waü weya-ka gendi mada kui-ta, het is goed, heer, 

 maar ik zou wel willen vragen eerst uwe linker wenkbrauw (te mogen) 

 afscheeren (47.37). 



Nde pala kan ook aan het begin van een hoofdzin staan, en is dan ook door 

 »maar", enz. weer te geven, bijv. Nde pala wati-du kadondo wei/a nuntu-na 

 parakdra lewa ede, maar wij zullen het verhaal omtrent den oorlog niet 

 langer maken (79.20 — 21). Dikwijls echter is de tegenstelling, die het woord 

 uitdrukt, zeer zwak en bestaat alleen daarin, dat er over iets of iemand anders 

 gesproken wordt, bijv. war a-war a ruwa-n sangadji Ana-ana-ku ngdra-na, nde 

 pala wdra dja sa-buwa sangadji ade rasa ede, enz., er was eens iemand, die 

 vorst A. a. heette, en er was ook een vorst van dat land, enz. (42.1) ; ede 



mpara èda-na sa-buwa f uu hadju, nde pala f uu hadju ede mbóto 



böle èse èlo-na, daarop zag hij een boom, op den top nu van dien 



boom waren vele apen (59.39 — 40). In plaats van nde pala kan ook pala 

 alleen gebezigd worden, vgl. § 265. 



Aahm. Dewijl pala alleen reeds «maar" kan beteekenen en nde anders gelijk ndai [ndei) is, doet 

 nde pala eenigszins aan het Mal. akan tëtapi denken. Hierin schijnt akan reeds op zich- 

 zelf eene tegenstelling aan te duiden, doch deze beteekenis zal wel niet rechtstreeks voort- 

 komen uit die, welke het met nde = ndai gemeen heeft, maar uit de oorspronkelijk aanwijzende 

 kracht van ka; men vergelijke Mak. mangka (Jav. mongka), mingka eniya-ka,\iag.iyakiya. 

 Indien dus nde = ndai en nde «maar", oorspronkelijk één zijn, moet wel aangenomen worden, 

 dat zij in de plaats zijn getreden van een ander woord, dat een element als ka bevatte, 

 waardoor het in beide gevallen kon gebezigd worden. Maar dan is het wel eenigszins vreemd, 

 dat in de beteekenis van »maar" nooit de vollere vormen ndai of ndei gebezigd kunnen 

 worden. Derhalve is het veiliger ze als verschillende woorden te beschouwen. Misschien 

 is niet ndai, maar het 0. Jav. nda, ndah, ndan te vergelijken. 



