11 



groote menigte, waarvan het sap den voornaamsten drank der inwoners uitmaakt. De suiker, 

 die daaruit gewonnen wordt, gaat deels als handels-artikel naar Bima, maar wordt overigens 

 grootendeels binnen 's lands geconsumeerd. 



De kanarie-hoorn wordt ook in de bosschen van Saleijer in groote menigte gevonden. De 

 kern der vrucht wordt overal, en zelfs onrijp, gegeten, of uitgevoerd (en dan meest rijp) voor- 

 namelijk naar Makasser. 



Men trekt er ook eene zeer smakelijke olie uit, die bij het koken veel gebruikt wordt, 

 doch zeer duur is. 



Het hout van dezen boom wordt op het eiland bij uitnemendheid gebruikt tot het bou- 

 wen van huizen. 



Tabak wordt hier en daar aangeplant, als ook eene soort van witten mostaard, die zeer 

 goed, ofschoon minder sterk dan de Europesche is. Zij worden ook geëxporteerd. 



Aan de westkust houdt men zich veel met de visscherij bezig, voornamelijk in de nabijheid 

 der hoofdplaats, of rondom het daartegenover liggende eiland Poeloe Passie (varkens-eiland). 



Ook oesters zijn niet zeldzaam. 



Bovendien geloof ik, dat het land zijnen naam (bij de inwoners, tanah doenang-doenang , 

 d. i. kreeft,) ontleent van de groote menigte kreeften, die men er vindt. Men heeft mij ook 

 verhaald, dat het land zoo genoemd werd, omdat het den vorm had van een' kreeft. 



Ik geloof dit echter niet, omdat ik niet begrijp, hoe de inboorlingen dit weten kunnen, 

 daar er nergens zulk een verheven punt is, dat men daarvan den geheelen omtrek van het 

 land, ongeveer als eene teekening in perspectief, vóór of beneden zich kan zien. 



Aan wild is het land zeer rijk. Herten en nog meer wilde zwijnen worden er in groote 

 menigte aangetroffen, zoodat men het bebouwde land voor de laatste door hekken moet be- 

 schutten. 



Rundvee wordt er niet aangetroffen, maar daarentegen buffels en geiten. De eerste worden 

 meest op Soembawa ingekocht. Paarden zijn er in overvloed voorhande; zij zijn kleiner en 

 slechter gebouwd dan op Ma kas s er (Celebes), evenwel sterk en zeer geschikt om vermoeijenissen 

 door te staan, en daarbij zeer goedkoop. 



De bevolking van het eiland bestaat ongeveer uit -40,000 zielen. De Europesche bevol- 

 king bestaat, behalve uit eenige ambtenaren en soldaten, (het garnizoen bestaat uit 13 man 

 onder een' korporaal of sergeant), uit 2-3, vroeger -4-6, Makassaarsche inboorlingen, die eenen 

 kleinen handel drijven, doch zich niet door ondernemings - geest onderscheiden. Ook eenige 

 Chinezen houden zich in het belang der opium-pacht of tot het drijven van smallen han- 

 del op de hoofdplaats op 



Grooter is het getal der Boeginezen en geboren Makassaren , die zich in het land neder- 

 gezet hebben. 



Het eiland is verdeeld in 14 regentschappen, aan het hoofd van welke een regent of eene 

 regentesse (radja) staat. 



In den grond moet het onverstandig schijnen, om, na een oponthoud van slechts twee 

 dagen, een oordeel over eene bevolking te willen vellen. 



Mij kwam het toch gedurende mijn verblijf voor, dat de inboorlingen stiller, vreedzamer en 

 gastvrijer waren dan de Makassaren, met welke zij de taal, (een bedorven dialect van het 



