42 



helft van den Archipel ligt,, waar de oost-moesson de regentijd is, hadden wij er in December of 

 den droogen tijd moeten zijn; in plaats van drooge dagen te hebben, waren wij te Badjoa gedu- 

 rende lè dagen maar één' dag aan wal en maar één' dag op de reede zonder regen. In den 

 eersten tijd van ons oponthoud woeijen de winden meest in eene westelijke rigting, —in het laat- 

 ste echter meest in eene oostelijke, met bepaalde neiging om in het zuiden te komen. De 

 zeewinden kwamen al t ij d in eene rigfing tusschen het oosten en zuiden in. Men zeide, dat 

 het drooge of goede saizoen zeldzaam anders was, en dat het zich van den regentijd daardoor 

 alleen onderscheidde, dat het in het eerste veel, maar slechts korten tijd aanhoudend, terwijl 

 het in het laatste haast altijd regende. 



Het volk heeft een' vrij gunstigcn indruk op mij gemaakt, en ofschoon het zich, om zoo te 

 zeggen, in feestgewaad en in feest-karakter voordeed, geloof ik, dat men het onregt aan zou 

 doen, wanneer men het wilde beoordeelen naar die avonturiers, die den geheelen Indischen 

 Archipel met hunne praauwen doorvaren en daardoor wel in kennis en doortraptheid toe- 

 nemen, maar zelden in eerlijkheid en regtschapenheid. Zulk eene eenzijdige beoordeelino - 

 is daarom ook nog veel gebrekkiger, omdat daarbij twee voorname standen van het volk 

 niet in aanmerking kunnen genomen worden: de geheele landadel, namelijk de leenheeren, 

 en de landbouwers, die het land niet verlaten. In het algemeen kan men de gastvrijheid 

 en hartelijkheid, waarmede wij ontvangen werden, niet genoeg roemen. Men deed werkelijk 

 alles, wat men maar veronderstellen kon dat ons genoegen kon doen. Indien er nog eenio- 

 wantrouwen mogt bestaan hebben tusschen waard en gast, week dit geheel op het einde van 

 ons oponthoud. Uit een politiek oogpunt beschouwd, heeft het bezoek op Bonie oneindig veel 

 goeds gedaan, en zal het zelfs voor den bloei van Makassar niet zonder gunstige gevolgen zijn. 

 Wat ons bij den Boegineschen adel terstond bevalt en inneemt, in vergelijk met dien van 

 Goa, is zijne deftigheid en ingetogenheid. Speelzucht , en genot van sterken drank en van 

 opium schijnen in het algemeen voor iets onbeschaafds gehouden te worden, ja zelfs veracht te 

 zijn. Vele van de rijksgrooten onthouden zich ook van de veelwijverij. Inkleeding is de adel, 

 ten minste in gehuwden staat, zeer eenvoudig, terwijl de kinderen daarentegen met gouden 

 en zilveren sieraden en djimats (amuletten) geheel behangen zijn. En niet alleen zijn ze eenvou- 

 dig, maar, de vrouwen ten minste, ook vrij zindelijk gekleed. In welriekend water schijnen 

 zij allen een groot behagen te scheppen. Het gepeupel gedroeg zich overal , waar wij kwa- 

 men, zeer ordelijk, en viel ons niet door indringendheid lastig, dan toen het er op aan- 

 kwam om bij onze afreis in het kamp de ledige flesschen, waarvan er eene buiten- 

 gewone menigte voorhande was, te bemagligen. — Veel kunstvlijt schijnt er niet te be- 

 staan. De kampongs zijn onzindelijk, en de op hooge palen gebouwde huizen in een' opval- 

 lend slechten toestand, zoodat zij dikwijls veel overeenkomst met eene zeef hebben, waar 

 men overal kan doorzien. De kleeding der meesten is arm, smerig, versleten en dikwijls 

 haast nul. De fijne Boeginesche kleedjes en het fraaije vlechtwerk van lontar-bladeren wor- 

 den meer door de vrouwen van hoogeren stand tot tijdverdrijf en eigen gebruik gemaakt, 

 dan door de lagere volksklasse. Daarom was het ook onmogelijk om zich fijne werken der 

 kunst door aankoop te verschaffen. 



De uitstekendstc persoon in het geheele land, doorverstand en verdiensten, is zeker Toemie 

 Lalanij of rijksbestierder, tot wiens kleinzoon ik goedgunstiglijk ben aangenomen. Hij is een 



