72 



de Javasche , en van die in liet hoogere gebergte en in de goedbewaterde dalen , hetwelk 

 zij gedurende het geheele jaar niet meer verliezen. 



Alleen op de noordelijke en zuid-westelijke hellingen van den Tamhora vindt men de 

 vormen der denne-booraen voorgesteld door de Tj amar a-hoornen (Casuarina montana. Jungh.) 



Een' geheel eigenaardigen planten-vorm leveren de Cactus-achtige , bladerlooze Euphorbia- 

 ceën op, die op Java ook enkel en in heggen geplant voorkomen. Op Bima vertoonen 

 zij zich in groote massa's als bosschen, voornamelijk op steenachtige heuvelen en vlakten. 

 De Euphorbia Tirucalli is vooral menigvuldig, en wordt een vrij groote boom met een' stam 

 van meer dan >/ 2 voet in diameter. Een andere vorm, die vermelding verdient, zijn de 

 bamboe-bosschen. Zij bestaan alle uit doorn-bamboes en komen voornamelijk voor op dorre 

 rotsachtige bergruggen, b. v. aan de baaijen Tjempie en Soembawa, op den Tjewoe, enz. 

 Zij zijn niet zoo mooi als do bamboe-bosschen op den Smeroe en den Salak enz. ; ook bestaan 

 deze uit eenc geheel andere soort van bamboes. Die op Bima verliezen elk saisoen hunne 

 bladeren. Hare halmen worden niet zeer dik, en hangen zeer sterk over, ja vele steken 

 bijna loodregt uit het bosch. Hierdoor versperren zij den weg en maken het reizen eer 

 moeijelijk dan aangenaam. 



Voor economisch gebruik zijn deze bamboezen zeer slecht. 



Dat het aan gras- en allang-velden niet ontbreekt, heb ik reeds dikwijls gezegd. Vooral 

 zijn het Waèo-gebergte, de afhellingen van den Bongo, den Padj 'o en den Tamhora, het 5e- 

 ifemper-gebergte, enz. hiermede bedekt. Zij nemen over het algemeen overal de plaatsen in, 

 waar bosschen afgebrand en uitgeroeid zijn. 



§ 2. Over eenige Systematische eigendommelijkheden der Vegetatie op Soembawa. 



Ik geef hier als eigendommelijkheden op dat, hetwelk de flora van Bima en Soembawa 

 bijzonder van die van Java onderscheidt, zonder daarom alle nieuwe of verschillende plan- 

 ten op te noemen. Dit kon daarom ook nog minder geschieden, omdat een gedeelte der 

 gevonden planten nog in het geheel niet onderzocht of bepaald is. De onderzoekingen der 

 Botanisten in Europa zullen eerst moeten uitwijzen, wat werkelijk nieuw is. Het komt mij 

 voor, dat de zee aan de kusten van de eilanden en de zoete wateren veel rijker aan Algen 

 zijn, dan die van Java. Ook andere waterplanten van hoogere vorming komen hier meer 

 vóór, zoo als: 



vele Hydrilla's, en vooral twee soorten van een nieuw geslacht van de familie der Podos- 

 temeeën. Deze zijn waarschijnlijk het reeds bekende geslacht Lemnopsis door Zippclius. Ver- 

 der had ik het genoegen van de merkwaardige bevruchting van de Enhalus op te helde- 

 ren. De plant groeit, even als de voorgaande, onder het water van de zee. 



Varen vindt men op Bima en Soembawa minder dan op Java. Eveneens is het met de 

 Orchideeën, en in het algemeen met alle Pseudo-parasiten, zooals ik ook in het, land maar 

 3 Loranthus-soorten vond. Op de kale rotsen in het dal van Sapie en aan de baai van Bi- 

 ma groeit eene echte Aloé. Behalve de gewone aanplantingcn van palmen, is hel land aan 

 soorten uit deze familie arm, even zoo ook aan rottan (Calamus). De Piperaceën zijn ook 

 zeldzaam. Ook herinner ik mij niet een' eik {quercus) in *de beigwoudcn gezien te hebben. 



