79 



Bima , Dompo en Sangar hebben hetzelfde ras. Dit onderscheidt zich voornamelijk door zeer 

 breede, ronde vormen, eene bijzonder breede en gewelfde borst , regt opstaanden, vleezigen hals, 

 en doordien het klein is, bedragende de gemiddelde hoogte 8 vt. 10 duimen tot 3 vt. 

 11 duimen. De paarden van dit ras worden dikwijls ontsierd door eenen grooten hangbuik. 



Het ras van Soembawa is veel slanker, smaller van borst en kruis, langer en magerder van 

 hals, die meer vooruitsteekt, en eindelijk hooger. De gemiddelde hoogte moet tusschen de 

 3 vt. 11 dm. tot 4 voeten zijn. Op Bima zijn paarden over de vier voet eene zeldzaamheid; 

 op Soembawa daarentegen niet. In beide rassen vindt men uiterst zelden zwarte paarden; 

 daarentegen alle andere kleuren , behalve reineen appelschimmels, in alle mogelijke nuances. 

 Voornamelijk vindt men veelvuldig vos- en schech-paarden. Het ras van .Bima staat tot dat van 

 Soembawa , als dat van Lombok tot dat van Bali. Echler zijn de paarden van het eerste 

 eiland ver te verkiezen boven die van het laatstgenoemde, die een grof en zwaar hoofd, zon- 

 der de minste uitdrukking of het minste vuur in de oogen, hebben. 



De inwoners van Soembawa houden hun ras van pairden voor mooijer dan dat van Bi- 

 ma, maar zeggen evenwel zelven, dat de paarden van Bima de hunne in kracht en in het 

 volhouden bij vermoeijenissen overtreffen. Dikwijls zeiden zij mij dat , wanneer ik een goed 

 paard voor het gebergte of om vermoeijende togten te doen zocht, ik het op Bima en niet 

 op Soembaioa moest koopen. Onder de paarden van Bimaneesch ras houdt men die van 

 Dompo voor de kleinste, en toch voor de sterkste en moedigste. Het is voor iemand, die van Java 

 komt, opmerkelijk hoeveel de paarden op Soembawa en Bima doorstaan en ontberen kunnen. 



Na de paarden zijn de buffels de nuttigste en meest verspreide huisdieren van het eiland. 

 Ja, misschien gaan zij, wat het nut betreft, nog vóór de paarden. Zij zijn over het geheele 

 eiland bijzonder talrijk, en zien er meest goed uit. In het drooge jaargetijde ontbreekt het hun 

 echter dikwijls aan voedsel en water, en sterven er velen van dorst. Zij wroeten dan uit hon- 

 ger de wortelen uit den grond, knagen aan de boomschorsen en takken, en zoeken de wei- 

 nige groene bladeren van boomen en struiken. Op het laatst zoeken zij gaarne hun voedsel 

 aan de stranden, waar hun de takken van de Acacia- tomentosa en Advicennia-alba een laatst 

 middel tegen den hongerdood verschaffen. De witte buffels zijn zeldzamer dan de grijze, 

 en minder gezocht. De inboorlingen willen ze onder anderen niet eten, daar zij onreiner 

 dan de andere zijn. Wilde en verwilderde buffels vindt men in het land veel; ik zag er 

 op den G. Tambora. Zij zijn zeer schuw en over het algemeen vreesachtig. De enkele rond- 

 trekkende mannetjes alleen zijn gevaarlijk. Wilde paarden, die aan den Tambora gevonden 

 moeten worden, heb ik niet gezien. Ik geloof ook niet, dat zij er zijn. 



Rundvee is zeldzaam, en wordt alleen door eenige Europeanen op Bima en door eenige 

 grooten van het land somwijlen gehouden. Daarentegen moet de wilde os, hanting , niet 

 schaars zijn, zoodat er zelfs ding-ding van het vleesch gemaakt wordt. Even zoo schaars, 

 als de tamme ossen en koeijen, zijn de insgelijks door de Europeanen aangebragte schapen. 

 In groote menigte daarentegen worden de geiten, zelfs door de armsten, gehouden. 



Eene bijzondere vermelding verdienen de geiten van Mangareij , die tot eene bijzondere 

 soort » (abart)" schijnen te behooren. Op Bima zijn eenige bokken van dit zeldzaam ras. Zij 

 hebben zeer lange haren, van welke de onderste tot op den grond afhangen en de beenen 

 geheel bedekken, even als ook kop en hals met dikke en lange haren bedekt zijn. 



