100 



go Bolo, (links aan het gebergte blijft Keli liggen ,) Senolo , Leü Silah en Tonda (links) 

 naar Dompo. 



Van Dena gaat er een weg regts in het gebergte op naar Dano , en voorbij Oi Lom- 

 pong naar Padjo Soriewan, Padjo Massa bö, en het hoogst gelegen Padjo Poda. 



Van Padjo loopt er een weg rondom het gebergte, welke door en langs de volgende 

 berg-dorpen gaat, als: Embawa, Mangè, Django, (even als het eerste, links van den 

 weg, wanneer men van het Z. afkomt), Oö, Kalla, Mango, Kompo, Kananta en Toentoe. 



Ook aan zee strekt zich een rei van dorpen langs den westkant der baai uit. Zij zijn 

 van het Z. af: Daroè, Gembé , Nanga Lèrè (tegenover Bima), Sawo en andere. 



De belangrijkste van de genoemde kampongs zijn: Tente, Semili, Silah, Dena, Daroe , 

 Gembé, Padjo, Mange en Oö. 



Van de bergdorpen in het O. lijk gebergte van Tongo tot aan Massa, waarin echte berg- 

 menschen wonen, kan ik de namen niet opgeven. 



Niet één van deze dorpen is versterkt: de ingang echter van de baai van Bima 

 wordt door 2 zoogenaamde forten, het zuider- en het noorder-fort,— het eerste het binnenste 

 en het 2de het buitenste fort,— verdedigd. Beide bestaan uit eene verschansing of een' wal, 

 met eenige oude stukken beplant. Beide vormen een' vier-hoek, in welken eenige menschen 

 in ellendige huisjes wonen. Het geheel is naauwelijks in staat om de roovers af te schrik- 

 ken. Eene Europesche versterking zou den ingang van de baai echter gemakkelijk ontoegan- 

 kelijk kunnen maken. De zeeroovers hebben reeds meer dan eens in de buiten-baai, 

 haast voor de mondingen van het geschut van het noorder-fort, geankerd. — 



Ik geef hier nog de hoogten van eenige hooge punten en dorpen aan, die ik zoo even 

 genoemd heb; de meeste liggen aan het strand zelf, of in de vlakte, of in dalen, die 

 zich ook niet hoog boven de oppervlakte der zee verheffen, voor zoo veel ten minste de 

 lagere deelen aangaat. 



Hut aan de rivier, aan den weg over het Wabo- gebergte. 



Kam pon g Maria aldaar. 



Wiera. 



Padjo poda. 



Mangé, l in het land Bongo. 



Oö. 



1087 vt. Rijnl. 

 1250 » 

 198 » 

 2326 » 

 1467 » 

 1944 » 



§ 2. Bevolking van het land. 



Over den oorsprong, de verscheidenheid van rassen, de verwantschap, en het karakter 

 van de bevolking van het land heb ik gesproken in het II 9 hoofdstuk, 8e gedeelte, § 3. 



Het getal zielen laat zicli niet naauwkeurig bepalen, daar er nooit eene volkstelling heeft 

 plaats gehad. Wanneer het Gouvernement die wilde ondernemen, zou het volk en de 

 Sultan zich zeer daartegen verzetten. De menschen zouden zich door de vlugt aan de tel- 

 ling onttrekken. De Sultan zelf durft, zoo als de ervaring geleerd heeft, in zijn eigen land 



