Of hij de Xatrijas verdrongen heeft, is niet zeker, evenmin of op hem onmiddellijk de fa- 

 milie van Karan g-Assem gevolgd is. 



Het laatste wapenfeit van de zegerijke broeders van Karang-Assem was de verovering van 

 Lombok. Ook hier bleef een der broeders als vorst , en hield S000 Balinesche familiën bij 

 zich, van welke de tegenwoordige Balinesche bevolking van Lombok afstamt. 



In het zuiden had ondertussehen die van Tabanan overgekomen Goesti-familie het gehee- 

 le westelijke gedeelte van Badong ten onder gebragt, t. w. Pinatih ; het oostelijke gedeelte werd 

 wat later verwonnen. 



Omstreeks denzelfden tijd (vóór drie generatiën) werd de familie van den Deva Agoeng ook 

 van de bezittingen in Gianjar beroofd, en stichtte een ondergeschikte Deva (Poengakan) , met 

 name Deva Mangis, het tegenwoordige rijk van Gianjar. 



Vóór 100 jaren hebben wij dus de volgende positie van Bali : 1) de Deva Agoeng in 

 Klongkong, alleen nog in naam vorst van geheel Bali en zijn gebied beperkt tot Bangli 

 en Klongkong. In Bangli waren echter eigen vorsten , die ook Xatrijas en van den Deva 

 Agoeng afstammende zijn, maar van lagere geboorte dan de Xatrijas in Klongkong. In 

 Gianjar zijn de verwanten van den Deva Agoeng door een' geringen Deva overwonnen. 

 2) De familie van Gadja Bladda heerschende in Mengoei, Karang-Assem, Boleleng én Lom- 

 bok. Mengoei, het oorspronkelijke land, had echter al een groot stuk land aan het nieuw 

 ontstane Badong verloren. 3) De familie van Arja Damar in Tabanan en in het nieuw-ge- 

 gronde Badong. 



Sedert dien tijd zijn er weder oneindige veten onder de genoemde 8 Staten. Wij zeggen 8, want 

 Pahjangan was geen eigen Staat, maar behoorde vroeger tot Bangli en thans tot Mengoei, en 

 Djembrana is ook altijd of zeer langen tijd aan Boleleng ondergeschikt geweest, — vóór 20 

 jaren door Badong veroverd, maar wederom aan Boleleng verloren. 



De meeste veten hebben Badong met Mengoei en zijne bondgenooten Karang-Assem en Bo- 

 leleng, en Gianjar insgelijks met Mengoei en Bangli gehad. De nieuwe rijken van Badong 

 en Gianjar zijn dan ook spoedig bondgenooten geworden, hoewel ook zij enkele kleine oor- 

 logen onder elkander gevoerd hebben, wanneer de eene voor en de andere tegen de partij van den 

 Deva Agoeng was. Over het algemeen staan zij beiden met den Deva Agoeng in vriendschappelijke 

 betrekkingen , bewijzen hulde aan hem, en betalen hem eenige presenten. Om den tegenwoor- 

 digen stand van Bali aan te toonen, spreken wij nu nog in het bijzonder over iederen Staat. 



1) Klongkong , beheerscht door den Deva Agoeng, is het kleinste en geen rijk land. Zijne 

 mannen worden opgegeven 6000 te zijn. Vroeger waren er leden van zijne familie in 

 Nagara , Soekawati en Pedjeng (allen in het tegenwoordige Gianjar); verder had de fami- 

 lie ook nog Boleleng, van waar zij uitgedreven en naar Badong overgegaan is. Ook in 

 Bangli is de Xatrija-familie niet meer na-verwant met den Deva Agoeng, maar nog tot vóór 8 

 a 10 jaren waren die van Bangli altijd getrouwe volgelingen, en bewezen hulde in Klong- 

 kong. Tegenwoordig zijn Bangli en Klongkong verbitterde vijanden. Gianjar, Badong en 

 Mengoei erkennen door presenten en gezanten de waardigheid van den Deva Agoeng. Ka- 

 rang-Assem en Boleleng erkennen hem als oppersten vorst, maar bewijzen geene hulde, 

 en handelen wel in overeenstemming met Klongkong, maar toch als geheel onafhankelijke 

 Staten. Tegenover het Hollandsche Gouvernement gebruiken zij echter de voorgegeven 



