10 



Voorwerpen m Steen. 



(Vervolg van bladz. 181. Deel XXI). 



186) Ganes'a zittende op een afgerond voetstuk, dat met het vierkant en boven-afge- 

 rond ruggestuk zamenhangt. Houding van beenen en armen als 134. Hoofdtooisel de dja- 

 td; buiten de moekoeta een tweede band, die zoo als gewoonlijk de eigenlijke lok (dja- 

 t&) te zamen houdt; boven den band de arddhatjandra en de moenda (schedel). Boven op 

 het hoofdtooisel de lotusbloem. Attributen gelijk aan 184: Bahoebandha , kangkana , noe- 

 poera; de Oepawita vormt eene slang, met het hoofd op de linker-borst. — Tjoelna ? — De 

 Tjakra (?) is hier een open ring ; men zou dien wel met de axamdld kunnen verwisse- 

 len. Dit valt ook bij verscheidene vroeger beschreven beelden op te merken; bij Ganes'a 

 gelooven wij dat, met uitzondering van No. 184, niet een van onze beelden de tjakra, maar alleen 

 de axamala in de regter-bovenhand houdt. Wij stellen dan, dat No. 134 tot een andere cathego- 

 rie moet gebragt worden dan al de andere Ga nes' a-beelden. No. 184 is Ganes'a als magti- 

 ge vereerde godheid (misschien voornaamste godheid des tempels, waaruit het beeld afkom- 

 stig is); hij alleen heeft de tjakra, het geweldige wapen van Wisjnoe. De overige steen- 

 en ook de metaal-afbeeldingen stellen hem voor als volgeling van Siva ; eenigen misschien 

 zelfs als de godheid der trivia, zoo als hij in Indië ook voorkomt en natuurlijk ee- 

 ne zeer ondergeschikte (triviale) rol speelt. — 184 is een der fraaiste beelden van onze verza- 

 meling; al de andere steenen-beelden , die Ganes'a voorstellen, zijn veel minder kunstig en 

 zorgvuldig bewerkt. (Er bestond geene reden, om zich veel moeite ten opzigte hunner bewerking 

 te geven). De vier metalen beelden van Ganes'a, die wij bezitten, hebben ook in plaats van de 

 tjakra een snoer, waaraan geen korrels te onderscheiden zijn, maar dat toch dezelfde be- 

 teekenis als de ringvormige van korrels voorziene axamdld schijnt te hebben. Wij veronder- 

 stellen dat deze metalen beelden door geloovige Hindoes in de Siva-tempels gebragt zijn. 

 Tegenover Siva moest Ganes'a dan als aanbiddende godheid verschijnen, want het ge- 

 bruik der axamala wijst duidelijk op het lezen van de Vedas en op het verrigten van den 

 cultus volgens de Vedas, gelijk wij thans nog op Bali bij de priesters zien. 



De olifantssnuit is vrij wel gewerkt, maar niet zoo getrouw volgens de natuur als 184. 

 Het beeld is van trachiet, rood gekleurd (misschien door latere vereerders); hoog 64,0; hoog- 

 te van het voetstuk 8,0; breedte van id. 82,0; diepte 26,0. 



187) Ganes'a, zittende op een vierkant van voren afgerond voetstuk. Gewone houding 

 van handen en voeten. Hoofdtooisel afgeplat, zonder een' zamenhoudenden band boven de 

 moekoeta ; bovenop door een groote lotus versierd. Een groot edelgesteente vormt het 

 midden van de moekoeta. Vier naar achteren afdalende lokken. Eenvoudig borstsnoer 

 (hdra) , band onder de borst, bahoebandha, kangkana ; oepawita, eene slang met het hoofd 

 op de linker-borst; broek. Attributen de gewone. De axamdld is een eenvoudig snoer, ge- 

 lijk bij de metaal-beelden van Ganes'a; zij is een weinig geschonden. — Trachiet; hoog 



