voorbeelden of kennis verkregen te hebben. De redenen hiervoor zijn reeds dikwijls in het 

 voorgaande aangeduid. Om echter ons plan bekend te maken en mogelijk aan diegenen, 

 die in de gelegenheid zijn mogten op de plaatsen der vereering te verzamelen of te verge- 

 lijken; deelcn wij mede, dat het voornamelijk van gewigt schijnt te zijn, dat men 1) de 

 beelden, die van dezelfde plaats zijn, en 2) de beelden, die dezelfde type vertoonen, vergelijke; 

 8) den ouderdom door jaargetallen, inscriptiën en door de twee hier opgegevene middelen trachte 

 te bepalen, en daardoor de perioden der kunst van Java vast te stellen. 



Ook reeds uit de beelden van onze verzameling laten zich de hoofdgodheden van Java in ver- 

 schillende vormen duidelijk herkennen. Wij hebben Siva als goeroe (batdra Goeroe) of on- 

 derwijzer, als pandita of priester (verschillende waar hij uit den ouderen of wel uit den tijd 

 van Madjapahit afstam 1), als werkende , geweldige godheid (koning der goden) ook op den Nadi 

 zittende, en buitendien overgangen van den cénen tot den anderen dier vormen; verder als 

 god des overvloeds , en eindelijk als Ka la, den vernielenden. Parvati hebben wij behalve 

 in hare gewone gedaante, als Doergd, Kali, Bhdvani en naar het schijnt ook als Sri. 



Bijvoegsel. 



Omtrent de Boeddha's van Boro Boeddho merken wij aan, dat alle 4 naar de h hoofdpun- 

 ten van het kompas gekeerde, de linkerhand in ééne en dezelfde positie hebben, dat is plat op 

 de dij, met de palm naar boven gekeerd, terwijl de houding der regterhanden die is, die W. v. 

 Humboldt opgeeft. De wrat op het voorhoofd is vrij verheven. Het uiteinde der hoofd- 

 tooisels vormt eene kleine ineen gekronkelde slang. In de hand houden of hebben zij 

 niets. Het voetstuk ontbreekt bij de vier in ons Museum aanwezige beelden. Wij ver- 

 nemen, dat de in de kooijen ingesloten Boeddha (de vijfde, en naar Humboldt hoogste der 

 Dhyani-Boeddhas) bij feesten door de Javanen geel geschilderd wordt, hetgeen wij echter ook 

 bij Doerga enz. waargenomen hebben. Nog is zeer merkwaardig, dat zich in het bovenste 

 gedeelte, de cupola, een niet voltooide Boeddha bevindt. 



R. Fbiederich, 



