i8o Begin, voortgang, toevallen en 



dienen. Het is onmogelijk om te bepalen hoe 

 groot het getal is der genen, die hun leven door 

 dezen maatregel behouden hebben. In Cal- 

 cutta alleen zijn er van de 35,796 lieden, die 

 door de Inlandsche geneeskundigen behandeld 

 zijn geworden, maar 2,!ïo8 gestorven, dat een 

 weinig minder dan een vijftiende van het ge- 

 heel uitmaakt. 



Tot hiertoe hebben wij nu het voornaamste 

 wat deze verschrikkelijke ziekte aangaat afge- 

 handeld. Laten wij nu nog een kort overzigt 

 over het geheel nemen, en daarna laten vol- 

 gen, welke wijze van behandeling door de Eu- 

 ropische geneesheeren in het algemeen is aan- 

 genomen. 



Het gevaarlijkste toeval in de cholera is het 

 onmiddelijk verlies der krachten in het begin 

 der ziekte. De lijder valt op eenmaal neder, 

 gedurende dat hij wandelt of aan zijne gewone 

 bezigheden is, zónder de minste voorafgaande 

 gewaarwording dezer toevallen , en wordt op 

 datzelfde oogenblik door braking aangedaan, 

 is koud. trillend en het klam zweet breekt hem 

 uit. Zijn pols is bijua onvoelbaar en hij kan 

 zonder hulp zich zelf niet helpen. In som- 

 mige gevallen stierf de lijder een half uur na 

 den aanval. Doch in het algemeen , bij hen , 

 die geene geneeskundige hulp ontvingen, was 

 de ziekte in tien of twaalf uren doodelijk. 

 Van den aanvang der toevallen klaagt de lijder 



over 



