— 11 — 



Zoo doen de rijke kabisoe's (adelijken) en zoo doen allen, welke in het bezit 

 zijn van slaven. 



De slaven van Kambéra gaan, als zij het eiland niet verlaten, naar Mendjéli, 

 Waidjéloe, Meinboro, Kapoendoe of naar het gebergte, en die uit liet binnen- 

 land worden aan de kustbewoners verkocht. 



De slaven, welke worden uitgevoerd, — hetgeen hoofdzakelijk geschiedt dooi- 

 de Endenezen, welk volk in de verdrukking van den ongelukkigen Soembanees 

 steeds eene niet onbelangrijke rol heeft gespeeld, — worden gebragt naar Endeh, 

 Bima, Sumbawa en Pidjoe. Waingapoe, Soedoe, Mendjéli, Waidjéloe, Tariem- 

 bang, Memboro en Kapoendoe waren de voornaamste plaatsen, van waar de 

 slaven door de Endenezen werden uitgevoerd. 



Alhoewel sedert de vestiging van ambtenaren op Soemba (althans in hunne 

 nabijheid) en de stationering van een gouvernements stoomschip in de wateren 

 van den Timor-archipel, men zich niet meer zoo openlijk durft schuldig maken 

 aan den slavenhandel, is het er echter verre van af, dat de uitvoer van slaven 

 zou hebben opgehouden. 



Er wordt echter langzame vooruitgang bespeurd, en de uitvoer van paarden 

 tegen veel hoogeren prijs dan vroeger draagt er zeker toe bij om dien van 

 slaven te doen verminderen; doch al kan de uitvoer van slaven naar andere 

 eilanden worden tegengegaan, iets anders is het de slavernij op het eiland zelf 

 te doen ophouden. 



Het houden van slaven is te veel ingeweven in de geheele Soembanesche 

 huishouding, zoo dat eerst, wanneer beschaving en welvaart toenemen , aan af- 

 schaffing der slavernij zal kunnen worden gedacht. 



De kleeding der Soembanezen is zeer gelijkvormig; een of twee stukken 

 lijnwaad worden om liet midden van het ligchaam met een of twee strengen 

 touw vastgebonden en een stuk boomschors, om het hoofd geslagen, voltooit de 

 kleeding der mannen. 



Eene meer uitvoerige beschrijving volgt. 



De kamballa is een zoogenaamde hoofddoek, iets meer dan een vadem lang 

 en a / 3 dito breed. 



Zij wordt vervaardigd van de schors der kamballa-boom (Piengi kamballa) 

 en tulbandsgewijze om het hoofd gewonden, hetgeen velen een flink, mannelijk 

 voorkomen geeft. Zij is doorgaans wit, doch wordt door sommigen rood of geel 

 geverwd gedragen. 



De kataiïga ngéfïgé is een stuk wit katoen, P/ 9 a 2 vadem lang en Vs 

 dito breed, dat mede om het hoofd, de tulband en onder de kin wordt gewonden, 

 en dient om bij het paard rijden de kamballa vaster op het hoofd te doen zijn. 



Het wordt hoofdzakelijk bij reizen of bij feestspelen te paard gedragen. 



De sienggi is een slendang van zeer grof en zwaar katoen met een 

 gebloemden rand en franjes aan de uiteinden . 



