— 98 — 



Ook voor eene volkplanting van de, als het ware, van suiker levende Sa- 

 voenezen en Rottinezen is Kadoembo, zoo rijk aan lontar-boomen, bijzonder aan 

 te bevelen. 



BERG-N EGORIJEN. SAMPAREENGOE. 



Deze negorij ligt ten Z. W. van en boven Taaimanoe. 



Van laatstgenoemde negorij gaat men langs het strand gedurende een uur, 

 nu en dan door het mulle zand, hetgeen op den duur voor de paarden ver- 

 moeijend is. Bij de Nangamissie-rivier neemt de weg eene andere rigting. 



Deze rivier, niet te verwarren met de rivier van Nangamessi, gelegen 

 tusschen Taaimanoe en Waaingapoe, is, evenals die van Taaimanoe, in de 

 oostmouson droog en heet daarom missi (droog). Beide stroomen zijn dienten- 

 gevolge door mij niet onder de rivieren opgenomen. 



Om reden alleen in den regentijd in die rivieren water gezien wordt, heeft 

 de Radja meermalen karbouwen vleesch aan de Taaimanoe-rivier te eten ge- 

 geven , opdat zij voedsel zoude hebben ten einde ook in de oostmouson water te 

 kunnen afvoeren; doch, vermits dat offeren tot dus verre vruchteloos was, heeft 

 hij er in berust. Hij wil het echter nog éénmaal beproeven en is van plan 

 te Kabaniroe vóór de kontroleurswoning een karbouw te doen slagten, wat 

 natuurlijk zal helpen. 



Bij de Nangamissi-rivier gaat men links af en bijna dadelijk den bergop, 

 als wanneer men een weg aantreft, die meer dan slecht mag heeten. 



De meest begane en, zooals ik moet aannemen, ook de kortste weg naar 

 Sampareerigoe is een voetpad met hier en daar vastliggende groote steenen, 

 welke als bezaaid zijn met ontelbare, scherpe, kantelige en losliggende kleine 

 steenen. Het klimmen wordt niet alleen moeijelijk, maar men moet ook de 

 paarden goed in de hand houden om niet te storten. Aangenaam mag die togt 

 niet heeten. Boomen worden schaars gezien. Het gras groeit tusschen, ja ik 

 mag wel zeggen, op de steenen welig genoeg. 



Op zekere hoogte heeft men een zeegezigt, dat nog al schoon is. De praauwen 

 in zee schijnen alsdan speelgoed. 



Eindelijk komt men op eene vlakte, welke vrij uitgestrekt is, doch voor 

 het grootste gedeelte uit steengrond bestaat; boomen of planten worden er niet 

 veel gezien. Vermoedelijk ligt die vlakte ± 650 voet boven de zee. 



Sampareefïgoe ligt aan een der uiteinden van de vlakte, juist daar, waar 

 diepe valleijen de vlakte met steile wanden begrenzen. 



Door die wanden is de hoofd-negorij tegen een inl. vijand nog al versterkt, 

 terwijl daar, waar de natuur te kort schoot of niet behulpzaam was, een muur 

 van los op elkaar gestapelde groote steenen, ter hoogte van meer dan eene 

 manslengte bij eene dikte van ± 4 voet, de versterking voltooit. 



Aan dien muur is eene geschiedenis verbonden, omtrent welke ik echter 



