— 71 — 



„blijvende de zaken van Siak, op het minnelijk aanraden van den Heer Gou- 

 verneur, als of het goede uur tot dies invasie nog niet gekomen was, daar 

 „het anders de koning Soleiman op had toegelegd, met oogmerk om het dan 

 „aan d'E. Compagnie te transporteren, in statu quo, tot de nadere schikking 

 „van Zijne HoogEdelheid den Heere Gustaaf baron van Imhoff, Gouverneur 

 „Generaal van Nederlandsch-Indie." 



De Hooge Regering te Batavia schijnt te hebben opgezien tegen de gevolgen 

 van het aannemen van de schenking van Siak, welk land ook nog eerst aan 

 Radja Ketjil moest worden „ontweldigd," waartoe Sulthan Soleiman de hulp 

 der O. I. Compagnie inriep. Indedaad, zij zou zich in het bezit van dat land 

 niet hebben kunnen handhaven, zonder oorlog te voeren tegen Radja Ketjil en 

 zijne zonen Radja Alam en Radja Mohamad; en Malakka was toen reeds zulk 

 een drukkende lastpost, dat het allezins was aan te bevelen, te trachten door 

 staatkunde te verkrijgen het eenige, waarvoor Siak in dien tijd nuttig werd be- 

 schouwd, namelijk den alleenhandel. De Gouverneur van Malakka ontving dus 

 den last, den afstand van Siak als een middel te gebruiken om Radja Ketjil 

 vrees aan te jagen en hem te dwingen, geen vreemde handelaars op de rivier 

 van Siak toe te laten. 



En wat Sulthan Soleiman aangaat, schreef de Hooge Regering aan hefc 

 bestuur van Malakka, bij brief van 22 October 1746 (*), „dat wij ook niets 

 „reprochabels gevonden hebben in UE. behandelingen, zoo omtrent Radja Sa- 

 z/leiman Sjah, koning van Djohor en Pahang, als deszelfs broeders zoon en 

 „rijksopvolger Mansoer Sjah, reeds koning van Trengganoe ( 2 ), en de andere 

 „grooten van dat rijk, wier vriendschap wij begeeren dat zoo veel mogelijk zal 

 z/worden gecultiveerd en aangebonden, en de oude contracten vernieuwd, gelijk 

 z/nu met den eerstgemelden geschied is, of nieuwe aangegaan tot favorisering 

 „van den handel en uitsluiting der competiteuren, waaromtrent de Compagnie 

 „ook van nut zal kunnen zijn de rivier en negorij van Siak , door Sulthan So- 

 „leiman en Radja Indra Bongsoe aan de Comp ie afgestaan, niet noodig zijnde 

 „dat Zijne Hoogheid die eerst gaat veroveren en aan Radja Ketjil ontweldigen, 

 „alzoo de oude geschriften genoegzaam aantoonen, dat hij die niet anders dan 

 „bij usurpatie bezit, en dat dezelven altoos aan het Djohorsche rijk hebben toe— 



(i) In het Archief Ie Malakka. 



(2) Deze uitdrukking van //deszelfs (Sulthan Soleimans) broeders zoon en rijksopvolgei» Mansoer 

 Sjah, reeds koning van Trengganoe," is ons niet regt duidelijk. In 1725, — zoo vindt mcu iu 

 inlandsche kronijken , — werd Toen Zeiu Al-Abidin door Sulthan Soleiman en den onderkoning 

 verheven tot vorst (radja) van Trengganoe met den titel van Sulthan. Deze stierf op 7 Maart 1733 

 en werd vervangen door zijn zoon Toen Dalam, met den titel van Sulthan Mansoer, maar meerbe- 

 kend onder den naam van Radja Ketjil. Deze verheffing geschiedde mede door Sultiran Soleiman, 

 met wiens doehler, Radja Boelang, Sultan Mansoer in 1739 trouwde. 



