— 78 — 



Het was onder deze omstandigheden, dat Sulthan Soleinian beproefde met 

 eigene middelen zijn gezag in Siak te herstellen, toen Sulthan Mohamad alweder 

 zijne bescherming tegen Radja Alam inriep. Met eene aanzienlijke vloot praau- 

 wen trok hij, in October 1752, naar de rivier van Siak; maar Sulthan Moha- 

 mad, die waarschijnlijk bekend was met het plan van Sulthan Soleiman, om 

 Siak geheel aan de O. I. Compagnie te schenken, bereidde hem eene onverwachte 

 ontvangst. Aan de monding der rivier werd Sulthan Soleiman door Mohamad 

 zeer vriendschappelijk ontvangen, met geschenken vereerd, en hem niet alleen 

 de landing toegestaan, maar zelfs aangeboden om versterkingen op te werpen. 

 Deze vriendschap w T as echter slechts geveinsd, want toen de Sulthan er zich 

 door had laten verschalken, werd hij, op 17 Januarij 1753, onverhoeds door de 

 Siakkers overvallen en met groot verlies aan manschappen en geschut verjaagd. 

 Hij keerde naar Riouw terug, maar ook daar vond hij geene medewerking, want 

 Daing Kambodja, die te beter Radja Alam kon helpen, nu Radja Mohamad zich 

 den Sulthan tot vijand gemaakt had, en die niet bestand was tegen de toene- 

 mende vijandschap der Maleische partij onder Radja Ketjik van Trengganoe, 

 onttrok zich geheel en al aan dien vorst en verliet, in hetzelfde jaar 1753, Riouw, 

 medenemende zijne vrouw en kinderen benevens de voornaamste Boegies, en 

 bovendien al het zware geschut van den Sulthan, om zich te begeven naar 

 Linggi, benoorden Malakka en nabij Selangoer, waar hij zich als onafhankelijk 

 vorst nederzette. Slechts zijn neef Radja Hadji, zoon van wijlen Daing Tjelak, 

 bleef met de Boegies van gemengd bloed te Riouw achter. Zij bewoonden de 

 soengei of spruit Setimon, achter in de baai van Riouw, waar zij eene uitge- 

 strekte vesting hadden, waarvan de hechte muren thans nog bestaan ( 1 ). 



Vóór zijne reeds eenigen tijd te voren beraamde uitwijking had Daing 

 Kambodja nog de voorzorg genomen, de Boegische partij voor de toekomst 

 aan de Maleijers te verbinden. Dit geschiedde door eene vernieuwing, op 16 

 Julij 1752, van het oude verbond van 1722 tusschen de Maleijers en de Boe- 

 gies. Men vindt in die vernieuwing ( 2 ) ,/dat daarom Radja Boewang (Sulthan 

 //Mohamad van Siak) zich niet spijtig zal behoeven te gevoelen en zich daarover 

 z/niet op de Maleijers of Boegies zal behoeven te wreken." Dit beduidt waar- 

 schijnlijk, dat, niettegenstaande Daing Kambodja op de hand was van Radja 

 Alam, de verhouding tusschen de Maleijers en de Boegies toch niet was ver- 

 anderd, zoodat Sulthan Mohamad daarin geen reden van vijandschap jegens 

 eene der beide partijen mogt zoeken. 



Sulthan Mohamad plukte echter niet veel vruchten van zijn verraad jegens 



bekend. Het is echter te veronderstellen, dat het na zijn terugkomst van Matan gesloten werd, 

 omdat het niet waarschijnlijk is, dat Daing Kambodja hem te Siantan zou hebben bevochten , indien 

 hij toen reeds diens zuster getrouwd had. 



(i) Zie plaat, bijlage XVI. 



(2) Bijlage XVII. 



