— 131 — 



Vertoogen bij Radja Alatn ingebragt, om den handel in de bovenlanden 

 niet te onderdrukken, hielpen niet. Te Petapa'an was in dien tijd eene groote 

 marktplaats, waar de handelaren van de Sumatrasche binnenlanden zich van 

 vreemde waren kwamen voorzien. Daar die plaats niet voldoende aan Radja 

 Alam onderdanig was en hij dus niet zoo sterk kon knevelen als hij wenschtc, 

 trok hij, in het midden van 1763, met eene sterke magt derwaarts, om de markt 

 te verleggen naar het meer beneden waarts gelegene Soengei Pelem, en dat niet- 

 tegenstaande de ernstige vertoogen daartegen door den Gouverneur en Raad te 

 Malakka ingebragt. Hij antwoordde, dat hij in de binnenlanden zou handelen 

 zoo als hem goeddunkte. 



In November 1763 werden de onderkoopman D. A. de Neufville en de boek- 

 houder Van Moesbergen tot Radja Alam afgevaardigd, om hem tot het betalen 

 van zijne schuld aan de Compagnie aan te sporen. Zij ontvingen slechts eene ge 

 ringe som in mindering daarvan, maar bevonden, dat Radja Alam zich te Soengei 

 Pelem vestigde en zich aan de onbeschaamdste knevelarij overgaf. En, indien 

 men de verklaringen van aanzienlijke Siakkers mag gelooven, poogde hij, door 

 de hoofden van Panei, Assahan en Batoe-bara tot verzet jegens de Compagnie 

 op te ruijen, een middel te vinden om zich van zijne verbindtenissen jegens dat 

 ligchaam los te maken. 



Het bestuur te Malakka achtte het noodig tegenover Radja Alam niet lijdelijk 

 te blijven, en hem ontzag in te boezemen door streng aan 's Compagnie's regten 

 vast te houden. Daar men nopens zijne bedoelingen in het onzekere verkeerde , 

 werd in Maart 1764 de post Goentoeng versterkt met veertien man en tevens 

 weiden de onderkooplieden E. Cramer en A. F. Lemker tot hem gezonden, om 

 te trachten hem te bewegen tot terugkeer naar de benedenlanden en om hem 

 zijne verpligtingen jegens de Compagnie voor oogen te houden. Zij vonden 

 Padja Alam nog steeds te Petapa'an verblijf houdende en hadden daar de gele- 

 genheid, om waar te nemen hoezeer hij daar gehaat was. De bandahara van 

 die plaats verzocht 's Compagnies bescherming en dat daar een post mogt wor- 

 den opgerigt. 



De kommissarissen hadden ook in last bijzonder er op aan te dringen, dat 

 Radja Alam zijne hoofdplaats Mapoera (Siak) zou versterken; want sedert ecni- 

 gen tijd liepen er weder zeer onrustbarende geruchten van eencn voorgenomen 

 aanslag tegen Siak, in welk geval de post te Pocloc Goentoeng in groot gevaar 

 had kunnen geraken van afgesneden te worden van alle gemeenschap, zoowel 

 met de zee als met de binnenlanden. De Hooge Regering was dienaangaande 

 zóó ongerust, dat zij regtstreeks aan Radja Alam een briefschreef, gedagteekend 

 31 Julij 1764, waarin, onder anderen, het volgende voorkomt: „De Gouverneur- 

 w Generaal en de Raden van Indië willen Uwe Hoogheid de bescherming van 

 ,/de Compagnie steeds doen ondervinden. Doch, dewijl de Gouverneur-Generaal 

 v en de Raden van Indië, uit eene bijzondere genegenheid, zeer bezorgd zijn vooi 



