— 134 — 



te leven. De Gouverneur schreef hem terug, dat hij hem ernstig afried aan 

 zijn voornemen gevolg te geven, onder aantooning van het gevaar, waaraan hij 

 zich blootstelde, terwijl hij, Gouverneur, zijne bemiddeling aanbood om, indien 

 er geschillen tusschen Radja Ismaïl en Sulthan Mohamad Ali bestonden, te 

 trachten die uit den weg te ruimen en beide partijen met elkander te verzoenen. 

 Radja Ismaïl werd tevens uitgenoodigd met zijne vloot tot bij Malakka te na- 

 deren, om, zoo als de Gouverneur hoopte, hem door mondelinge overreding van 

 zijn voornemen terug te brengen. 



Radja Ismaïl voldeed niet aan die uitnoodiging, maar verzocht uitstel daar- 

 toe. Kort daarop ondersteunde hij den Sulthan van Trengganoe in eenen oorlog 

 tegen Kalantan, nabij Trengganoe gelegen, zoodat hij eerst in 1779 gereed was 

 om Siak aan te vallen. In het begin van dat jaar bevond hij zich te Rekan, 

 eene onderhoorigheid van Siak, gelegen aan de rivier van denzelfden naam, en 

 trachtte van daar uit ondersteuning te verwerven van de hoofden van Panei, 

 Assahan en Batoe-bara, waarin hij echter slechts weinig slaagde. Mohamad Ali 

 gaf van deze handelingen kennis aan den Gouverneur van Malakka, die hem 

 den 28 sten April 1779 de bark Geertruida Susanna en de pantjalang Java zond, 

 met een geschenk van twintig vaatjes kruid. Aan de weder herhaalde uitnoo- 

 diging van den Gouverneur om te Malakka te komen, gaf Radja Ismaïl evenmin 

 als vroeger gehoor, maar, kort na het terugkeeren der genoemde vaartuigen 

 naar Malakka, in of omstreeks de maand Julij 1779, schreef hij van Rekan eenen 

 brief aan den Gouverneur en Raad, waarbij hij zijn voornemen mededeelde, om 

 Siak aan te vallen. Hij verzekerde daarbij, dat hij zijn broeder (neef) Mohamad 

 Ali niet vijandig zou bejegenen, zoo die hem niet daartoe noodzaakte. Hij ver- 

 zocht, dat de Compagnie in het geschil onzijdig en op de hand van den over- 

 winnaar blijven zou, daarbij verzekerende, dat hij, nog meer dan zijn neef, in 

 de belangen der Compagnie zou handelen. Hij beschouwde zich toen reeds als 

 Sulthan van Siak, want in het op den brief gestelde zegel noemde hij zich 

 Sulthan Abd'oeldjalil Rahmat Sjah. 



Hij wachtte op deze mededeeling geen antwoord af, maar vertrok dadelijk 

 naar Siak. Sulthan Abd'oeldjalil Moealam Sjah of Mohamad Ali, liet de ver- 

 dediging van zijne hoofdplaats over aan eenen panglima Hasan, die na een kort 

 gevecht werd gedood. Hij zelf vlood naar de binnenlanden. Radja Ismaïl of, 

 zoo als hij zich bleef noemen, Sulthan Abd'oeldjalil Ramat Sjah, gaf bij brief 

 van 9 Saban 1193 (22 Augustus 1779) van zijne overwinning kennis aan het 

 bestuur van Malakka, en voegde daarbij de verzekering van zijne genegenheid 

 jegens de Compagnie. Hij schreef onder anderen: //ik onderwerp mij aan de 

 //bevelen van mijnen vriend, want in mijn hart heerscht eene opregte genegen- 

 ,/heid. Ik verzoek derhalve, dat mijn vriend mij, gelijk mijn vriend mijnen 

 ,/broeder (Mohamad Ali, eigenlijk zijn neef) gedaan heeft, handhave. Ik wil 

 //insgelijks handelen gelijk mijn broeder gedaan heeft. Doch zoo mijn vriend 



