— 1G7 — 



handel te drijven niet de Engelschen, die hij vrij en ongemoeid te Riouw toe- 

 liet, waar zij aanzienlijke hoeveelheden tin, die de Compagnie toekwam, in- 

 kochten en waartegen zij opium en lijnwaden van de hand zetten. Op deze 

 wijze werd de Compagnie dubbel benadeeld ( 1 ). 



Daing Kambodja behartigde dus 's Compagnie's belangen niet zoo sterk als 

 hij dat telkens in zijne brieven verzekerde, en het moet hij de Hoo^e Regering 

 te Batavia de hoop op eene betere toekomst verlevendigd hebben dat Daine 

 Kambodja' s oudste zoon en opvolger, Radja Ali, onmiddelijk na het overlijden 

 zijns vaders, een gezantschap tot haar zond met een brief, waarbij hij ten 

 sterkste verzekerde de tusschen Riouw (Djohor) en de Compagnie gesloten ver- 

 bonden ongeschonden te zullen opvolgen. De Regering, hem in het begin van 

 1778 schriftelijk met zijne verheffing tot het onderkoningschap geluk wenschende, 

 nam die gelegenheid te baat „om hem eens ernstig te onderhouden over de 

 z/in fractie, die van Riouw's zijde in de contracten is gemaakt, en wel met 

 z/opzigt tot het principale punt der exclusie van vreemde Europesche natiën." 



De vriendschapsbetuigingen van Radja Ali hadden echter meer haren oor- 

 sprong in eigen belang dan in zuivere genegenheid. Hij moest steun zoeken 

 bij de O. I. Compagnie om zich te handhaven, want hij had nog twee mede- 

 dingers naar het gezag en daar onder een zeer magtigen. Het was Radja Hadji, 

 een zoon van den voormaligen onderkoning Daing Pali of Tjelak. Deze vorst 

 was een ware woesteling en avonturenzoeker. Reeds hiervoren hebben wij 

 gemeld, dat hij op 23 Julij 1756, bij den aanval der troepen van Malakka op 

 Linggi, werd gewond, en daarna vindt men in de inlandsche kronijken zijn 

 naam herhaaldelijk verbonden aan verhalen van het nemen van Chinesche en 

 .lavasche vaartuigen en van zwerftogten naar Refeeh en andere plaatsen langs 

 de kust van Sumatra, levende van hetgeen hij anderen ontnam. Men zal dus 

 zeker zijne nagedachtenis niet onteeren door hem te houden voor een van die 

 zoogenaamde Zeekoningen (Radja di Laoet), die, nog geen vijftig jaren geleden, 



(!) Omtrent, dezen verboden handel ieest mnn het volgende i»i de missive van de llongc Regering 

 te Batavia aan den Gouverneur en Raad te Malakka, van II Junij ] 778 : „Hoe gaarne wij ook 

 ^een rijker inzaam van tin in 177 6 /7 dan van 422,605^ ffi hadden gezien, en speciaal dat de Vader- 

 Jandsche eisch had kunnen worden voldaan, moeten wij ons echter, om de daarvoor bijgebragte 

 „redenen, wel getroosten, dat dezelve 72,767% ffi minder dan in l7ï 5 /6 is geweest; doch min aan- 

 „stoolelijk zoude die verminderde inzaam wezen, als men niet moest zien, dat de Engelsehen . tut 

 ,/s Maatschappij's merkelijk nadeel, gedurende het, jaar 1777 wel 501,250 ffi van dat mineraal, vol- 

 gens hun eigen aangeven, uit, Straat, Malakka hebben weten te vervoeren, of 78,6 U-J- ff meer al* 

 „wij, die daar met sterkten gezeten en in exclusive verhouden staan niet de meeste vorsten des lands , 

 «hl 177 6 '7 hebben knnneu magtig worden." 



Verder wordt gezegd , dat. van de bovenaangehaalde hoeveelheid door Rwgelschen int gevoerd 

 lin, 4+3,750 ffi van Riouw alleen afkomstig waren. De tin werd van Hanka, meest door Arabieren 

 van Paleinbang, naar Riouw gebragt , en daar aan Dwing Kambodja geleverd voor 36 Sp inktten 

 de bahar, terwijl hij ze aan de Eugelschen verkocht voor 40 Sp matten. 



