— 217 — 



nloesten zij ondervinden dat zij ongelegen kwamen-j want Abd'oel Rabman had 

 ook de hulp van de O. I. Compagnie gevraagd en deze had, reeds in het laatst 

 van 1786, door hare vaartuigen de rivier van Mampawa doen blokkeren, waarbij 

 op den 2S slen April 17S7 zich nog het lands eskader van den kapitein-komman- 

 deur Willem Silvester voegde. Eene zamen werking van Ilanoensche zeeroovers 

 en Compagnie's vaartuigen was natuurlijk onbestaanbaar, en de eersten zullen 

 dus wel zijn genoodzaakt geweest, om rond te zien naar een ander oord om 

 buit te behalen. Het voorwenden van onbekendheid met den koers kan o-een 

 oogenblik geloof verdienen; want het is onaanneembaar, dat op de 42 praauwen 

 zich niet één enkel persoon zal hebben bevonden, die met deze vaarwaters, 

 welke aanhoudend door de Ilanoens werden bezocht, bekend was; daarenboven 

 hadden zij een groot aantal eilanden, waar zij den weg konden vragen, moeten 

 voorbij varen. Hunne komst te Eiouw was dus vooraf overlegd en, bijkans 

 zeker, met Radja Ali afgesproken. De Ilanoens, die niet te Mampawa konden 

 komen, zullen toch zeker wel vernomen hebben, welke dolende Boegische of 

 Siaksche vorsten zich op dat oogenblik in de buurt bevonden, en op die wijze 

 kunnen zij zich tot Radja Ali vervoegd hebben, zoo al zijne zendelingen hen 

 niet hebben uitgenoodigd om bij hem te komen. 



De vraag kan gedaan worden, waarom Radja Ali niet met de Ilanoens naar 

 Riouw ging? Dit is niet moeijelijk te verklaren. Radja Ali's Boegische aanhang 

 was gering in getal; hij zou dus, na het gelukken der onderneming, de Ilanoens 

 niet met geweld van Riouw hebben kunnen verdrijven; hij zou hen door geld 

 tot het verlaten van die plaats hebben moeten bewegen. Liet hij hen alleen 

 begaan, dan wist hij wel, dat zij zich toch niet voor vast daar zouden vestigen; 

 dat lag niet in hunnen aard. En moest hun schatting betaald worden, dan zou 

 dat nederkomen op de Maleijers en de Chinezen en niet op hem en de zijnen, 

 zoodat hij, zonder moeite en opofferingen, weder in zijne vorige grootheid zou 

 kunnen worden hersteld. De gedachte, dat Radja Ali bij de onderneming be- 

 trokken was, deed reeds dadelijk bij de verschijning der Ilanoens nabij Riouw 

 onder de Inlanders het gerucht verspreiden, dat hij zich bij hen bevond. Ook 

 liet bestuur te Malakka hechtte daaraan aanvankelijk geloof. Trouwens, reeds 

 in 1785 hield de Gouverneur van Malakka Pieter Gerardus de Bruijn, tegen 

 liet gevoelen van den Sulthan van Djohor en van velen zijner ambtenaren, zich 

 overtuigd, dat Radja Ali eenmaal een aanslag tegen Riouw zou wagen. 



Wat nu aangaat de medepligtigheid van Sulthan Mahmoed, ook daaraan valt 

 niet te twijfelen ( x ). Reeds dadelijk na de overrompeling van Riouw hield het 



( ] ) Eeue uitvoerige Maleische kronijk meldt uitdrukkelijk, dat Tntjcli Talib door Sulthan Mahmoed 

 en Radja Iudra Bongsoe werd gezonden aan den Ilanocnschcn Radja van Tampasoe op de Noonl- 

 Oost-lcust van Borneo, om zijne hulp te vragen tot het verdrijven van de Hollanders. JXt hoofd, 

 genaamd Radja Ismaïl, zond Sulthan Mahmoed eene magt, amigo voord door drie zoons van hom, 

 genaamd Radja Tehok, Radja Alam en Radja Moeda Oema. 



