

— 229 — 



Het eerste werd noodig geacht, dewijl het laatste de gewisse ondergang van 

 dit kantoor (Malakka) ten gevolge zou gehad hebben. De Gouverneur was 

 daarvan zoo zeer doordrongen, dat hij zelfs geen antwoord op zijne voorstellen 

 aan de Regering afwachtte, maar onmiddellijk tot handelen overging. 



In Januari) 1788 kwamen de laatst afge^ondene schepen voor Riouw bij de 

 daar reeds liggende vaartuigen, die volstrekt niet verontrust waren geworden. 



De positie van den Resident, toen hij op nieuw zijne betrekking aanvaardde, 

 was geheel anders dan vroeger. Het contract van 7 Februarij 1787 was door 

 den Sulthan en de Maleische rijksgrooten gewelddadig verbroken. Zij hadden 

 Riouw verlaten en zich begeven naar een afgelegen gedeelte van het Maleische 

 rijk, en nog geene pogingen aangewend om weder in genade aangenomen te 

 worden; zelfs niet om, hetzij met opregtheid of onopregtheid, eene verklaring 

 te geven van de rol, die zij in het te Riouw gebeurde hadden vervuld. Zij laad- 

 den dadelijk den schijn van schuld op zich door zich te verwijderen en alle ge- 

 meenschap met het bestuur te Malakka af te breken. 



Wie eigenlijk moest worden beschouwd als vorst van Djohor was nog niet 

 beslist. Het bestuur van Malakka liet zich niet daarover uit. Misschien heeft 

 men tegenover Sulthan Mahmoed niet dadelijk tot het nemen van uiterste maat- 

 regelen willen overgaan, maar hem nog een kans willen laten om met de Com- 

 pagnie op goeden voet te komen. Althans de instructie, gedagteekend 24 De- 

 cember 1787 ( l ), die den Resident Ruhdé werd gegeven, is dienaangaande niet 

 geheel duidelijk. Wel wordt hem daarbij opgedragen de kwaadwillige Boegies 

 en de suspecte Maleijers van Riouw te weren, maar tot verklaring daarvan volgt: 

 z/Wij begrijpen onder de suspecte Maleijers in de eerste plaats de naar elders 

 //geretireerde regenten van Riouw en allen die hunne favoriten geweest of aan 

 z/hen vermaagschapt zijn." Moet men nu onder regenten ook verstaan den Sul- 

 than, of werden met dat woord in het bijzonder bedoeld de rijksgrooten? zij 

 die de uitvoerende magt in handen hadden? Volgens de kennis die wij hebben 

 van den officiëlen stijl in 's Compagnie's tijd zouden wij geneigd zijn het laatste 

 aan te nemen. Het onbepaalde in de aangehaalde woorden kan ook daarin ver- 

 klaring vinden, dat de Gouverneur van Malakka nog niet bekend was met de 

 ziensAvijs van de Hooge Regering omtrent de te nemen maatregelen. 



De Resident Ruhdé intusschen had hoofdzakelijk in last met de kapiteins 

 Wiertz en Drillinger te overleggen, hoedanig men zich het best te Riouw //tegen 

 ;/ de vijandelijke entreprises der trouwelooze Riouwsche regenten en roofzuchtige 

 ,/Ilanoens" zou kunnen versterken, hetzij op Tandjong Pinang of op Mars, en 

 tevens moest hij al het mogelijke doen om Chinezen en welgezinde Inlanders 

 van verschillende natiën te bewegen zich te Riouw neder te zetten of daar te ko- 

 men handelen. Gedurende de eerste zes maanden van 1788 zou Riouw in den 

 volsten zin eene vrijhaven zijn. Ook zonden de Inlanders van elke natie, even 



(i) Bijlage XXXV. 



