( 3oi ) 



symptomatisch zijn , als wanneer dezelve vooit- 

 gebiagt en onderhouden wordt door een orga- 

 nisch gebrek van het een of ander ingewand des 

 onderbuik s, suppuratie der lever of darmen, en als 

 dan eindigt de ziekte gewoonlijk ook met den dood. 

 Als secundaire ziekte verschijnt de dysenterie 

 na alle ziekten, waar de buiks-ingewanden hevig 

 aangetast geweest zijnde , in eenen staat van 

 groote verzwakking zijn overgebleven, en daar 

 dit met de meeste hier heerschende ziekten 

 plaats grijpt , kan zij na alle deze ziekten 

 voigen. Sec- 



oorzaken aan herhaalde recidiven zich blootgesteld hebben , 

 een toestand over, die hier te lande in het algemeen 

 met den naam van spruw, (misschien apfilae tropicae?) 

 bestempeld en zeer gevreesd wordt; het voornaamste sym- 

 jjtoma van dit lijden is de verandering , die men aan de 

 tong opmerkt; deze is namelijk hoogrood, of bleekrood, of 

 donkerbloedrood , zonder het minste beslag , veel meer 

 zoo glad en glimmende, als een spiegel; zelfs de kleine pa- 

 pillen zijn onzigtbaar ; het slymvlies schijnt geheel verdwe- 

 nen te zijn , en zou veel meer voor eene sereuse mem- 

 Iraan kunnen gehouden worden , indien hetzelve meer 

 vocht afscheidde ; doch de tong is droog, en deelt aan den 

 vinger de gewaarwording mede , als of men fijne gedroog- 

 de darmen aanvoelt; daarbij zijn de sedes of vrij regel- 

 matig, min of meer gebonden, of diarrhee-achtig; geene pij- 

 nen hoegenaamd; de zieken houden zich voor hersteld, en 

 denken en spreken alleen van het 4pbeuren hunner ver- 

 lorene krachten; hel eenigste, waarover de lijders somwijlen 

 klagen, is dorst; de eetlust is dikwijls, ja meestal vrij goed. 

 Heeft deze staat eenigen tijd geduurd, dan blijft in der 

 daad zeer weinig hoop op herstel over; de droogte der tong 

 neemt toe , de epidermis schijnt zich in stukken Aan de- 

 zelve los te maken , waardoor mond en tong zeer gevoelig 

 worden ; dikwijls vertoonen zich duidelijk aphtae om de 

 randen, der toog } ca maken, het gebruik der verzachtende, 



slij- 



