Hoofdstuk VI. — 91 — Aanteekening. 



de plaats werd geacht, leert een oorkonde uit 1318 Qaka, dus uit den Majapahit'schen 

 tijd, en zonder twijfel ook uit dat rijk zelf afkomstig, nl. Kawi-Oorkonden IV 

 van Cohen Stuart, waarin men èn den naam Majapahit aantreft (Ia, 2) èn het 

 navolgende leest (26 5): Zij vrij van de verplichting zout te maken, den weg 

 op te hoogen, en Canggu in orde te houden, van alle soorten van heerendiensten, 

 luputing sosorohan garem, hurugurugan dalan, bebèneran ing canggu, sakalwiraning rd- 

 jakarya putajenan !). Het lijdt toch wel geen twijfel of ook daar is deze plaats 

 bedoeld, die zooals hier blijkt in heerendienst onderhouden moest worden. 



Kwam het door het bij dit hoofdstuk reeds bijgebrachte aan het 

 icht, dat de mededeelingen van de Pararaton inderdaad vertrouwen verdienen, — 

 en het zal nog nader blijken dat zij dit ook elders doen, men zie bijv. bij 

 Hoofdstuk XII, — er rest nog een belangrijk punt hier te behandelen, het bericht 

 of de voorstelling hier gegeven van de stichting van Majapabit. Wat er in de 

 Pararaton van verhaald wordt heeft de lezer gelezen, het is hier niet de quaestie 

 uit te maken of de stichting van Majapabit door Raden Wijaya zich werkelijk zóó 

 heeft toegedragen, als daar wordt verteld, wèl of Majapahit werd gesticht in den 

 tijd, die er hier voor wordt aangegeven, dan wel niet. 



Daarvoor lang stil te staan bij hetgeen de Javanen van Java omtrent den 

 oorsprong dier plaats verhalen, is niet noodzakelijk, te minder omdat men reeds 

 elders het noodige daarover gezegd vinden kan. In mijn opstel „Iets over een 

 ouderen Dipanëgara in verband met een prototype van de voorspellingen van 

 Jayabaya, Tijdschr. Ind. T. L. en Vk., XXXII, bl. 375 en volgg., werd over de 

 oude geschiedenis der Javanen, naar de traditie der Javanen van Java, men neme 

 als grens het opkomen van Mataram, reeds gehandeld, en ik geloof met het weinige 

 wat daar gezegd werd, reeds voldoende te hebben bijgebracht om te bewijzen, 

 dat het eerste gedeelte van de babad maakwerk is. Men dient daarbij te weten 

 dat alle babad's, waarin over dit onderwerp iets gezegd wordt, hetzij zij uitvoerig 

 zijn, of beknopt, en al bestaan er kleine verschilpunten in de beschrijving, over 

 de stichting van Majapahit altijd en altijd weer hetzelfde leveren, zoodat men zou 

 kunnen zeggen, dat de voorstelling als het ware een kanonieke is geworden. Dit 

 geldt zelfs van de babad in haar geheel, maar men heeft bet vooral in het oog te 



der Pararaton staat echter tinut tëkeng dunungane malayu maring sohaning Canggu, dus zoover als zij maar 

 vluchten konden, tot aan de monding van de Canggu, waarmede moeielijk iets anders kan zijn bedoeld dan dat 

 zij naar hunne schepen vluchtten, welke men in de eerste plaats in den haven zoeken zal, al zouden er de rivier 

 opgevaren kunnen zijn. Dit is ook de opvatting in de Rangga lawe. Deze plaats van de Pararaton, welk 

 boek niet altijd en overal door den dichter van dat gedicht is misverstaan, luidt daar: sdksana luinkas karo 

 amrajaya sira wong Tatar lagï masane anadah kedkan kamlayah j)jak sawaneh akanin cesaning pjah pada 

 malakwinurip „ dadi katawan tumüt tang stri karandan tinüteng Canggu malih bahitra inanang kimuta tang 

 bharana ingónjaleng Majapahit tikdlahanya siddhaneng sandisandi. Na a in de Rangga lawe schier ge- 

 regeld eng voor ing. 



1) De hier genoemde zijn niet de eenige vrijstellingen, die in dat stuk gegeven worden; putajenan 

 moet gelijk zijn aan het oudere bwathajyan= rdjakdrya, waarop Dr. Jonker reeds wees, zie Een oud-Javaansch 

 wetboek vergeleken met Indische rechtsbronnen, bl. 232 (Aant. bij art. 262). 



