Hoofdstuk VI. — 92 — Aanteekening. 



houden bij het gedeelte, dat over de oudere geschiedenis loopt, en ik voor mij 

 geloof, dat, als men dat niet vergeet, het gaandeweg gelukken zal in dat gedeelte 

 een beter inzicht te verkrijgen, dan ons tot nog toe was gegeven, en dat men 

 eenmaal in staat zal zijn het althans voor het grootste gedeelte naar de het sa- 

 menstellende bestanddeelen uiteen te leggen. Waar het ten opzichte van Maja- 

 pahit het meest op aankomt, den tijd waarin het gesticht werd, juist op dat 

 stuk bestaat er slechts een zeer gering verschil, daar algemeen wordt erkend, dat 

 Majapahit het laatste der groote rijken was vóór de invoering van de Islam op 

 Java, en men den tijd van het ontstaan er van toch taliter qualiter steeds om 

 en bij dien, welke de Pararaton ons verplicht daarvoor aan te nemen, wil gezocht 

 hebben l). 



Wanneer wij hier dan eerst ook nog even in 't kort verhalen wat men door 

 de Javanen over die stichting verteld vindt, dan is dit alleen om daardoor de 

 aandacht te kunnen vestigen op eenige merkwaardige punten van overeenkomst, 

 welke er tusschen die Javaansche traditie en die van de Pararaton bestaan. 



Qri pamëkas, d. w. z. Z. M. de laatste vorst (van Pajajaran), zoo verhalen 

 de babad's, had drie zonen : Arya Bangah, Raden Susuruh en een door een ajar op 

 bovennatuurlijke wijze bij een selir van den vorst in het leven geroepen zoon, 

 die opgevoed wordt door een paar oude luidjes, die hem, nadat men hem de rivier 

 hadden laten afdrijven, tot kind aannamen. Deze laatste heette eerst Siyung wa- 

 nara, doch kreeg, nadat hij, groot geworden, weer bij zijnen vader terecht en in 

 dienst was gekomen, den naam Banak wide. Arya Bangah werd koning in Galuh, 

 en Raden Susuruh zou zijn vader opvolgen. Banak wide weet zijn vader evenwel 

 gevangen te nemen, en verslaat Raden Susuruh, die dezen te hulp wil komen en 

 verlossen. Raden Susuruh vlucht naar het oosten, en wel eerst naar Kali gunting. 

 Daar vindt hij een onderkomen bij een weduwe, die hem tot kind aanneemt, en 

 die drie zonen had: Ki Wiro, Ki Nambi, en Ki Bandar. Als Raden Susuruh 

 gevlucht is, vaardigt Arya Banak wide een bevelschrift uit, dat niemand hem huis- 

 vesting mag verleenen, en wel onder bedreiging met de doodstraf. Als dit be- 

 kend wordt, gaat Raden Susuruh verder. De weduwe en hare zonen verlaten hem 

 niet. Over den berg Kombang, waar aan Raden Susuruh voorspeld wordt, dat hij 

 recht oostwaarts gaande een maya-boom vinden zal met bittere vruchten, en hij wordt 

 aangespoord daar een stad te stichten, bereikt hij de plaats, waar hij Majapahit 

 laat verrijzen. Daarna verjaagt Banak wide ook zijn broeder Arya Bangah uit zijn 

 rijk. Raden Susuruh trekt nu tegen Pajajaran op. Er heeft een gevecht plaats, 

 tusschen Raden Susuruh's en Banak wide's troepen, doch in het eind beslui- 

 ten de beide prinsen, Raden Susuruh, die als vorst van Majapahit den naam Bra 



]) Men zij slechts herinnerd aan de cijfers door Raffles medegedeeld in zijn Hist. of Java, IT, bl. 85 

 (1301), bl. 86 (1158), bl. 87 (1221), alles in inlandsche jaart Hing. Men zou hier nog andere jaartallen 

 nevens kunnen plaatsen, doch het zou van geen nut zijn ze te verzamelen of ze te gaan zoiken. Over de 

 geschiedenis van het rijk volgens de Javanen vindt men benedtn nog eenige nieuwe mededeclingun. 



