Hoofdstuk VIII. — 116 — Aanteekemng. 



tilam, die alle zich naar de lagergelegen land begeven, milir *), nl. naar pasar 

 Kapalembangan. Alles wat benedenstrooms van de moskee woonde, roept met 

 hen Pangeran Kilen tot vorst (ratu) uit. Pangeran Arya pëpatih en Pangeran 

 (Rana)manggala trekken tegen hen uit (XXVII). Nu had Wijamanggala zich 

 bij de opstandelingen, hoewel in de ilir wonende, juist niet aangesloten. Hij 

 tracht naar Saruni te ontkomen. Bij Pulo Dadapan wordt hij door Yudanagara 

 achterhaald en gedood, terwijl lieden van Batawi 2 ) de buit rooven. Dan trekt 

 men tegen Bantën op. (XXVIII) Pangeran Ranamanggala en de jeugdige vorst 

 zien het gevecht van boven de bolwerken aan. De aanval wordt afgeslagen. 

 Daarna komt de pangeran van Jakëtra te Surasaji. Hij weet den twist bij te leggen. 

 Alle edelen, die zich niet willen schikken, zal hij naar Sulakërta (= Jakëtra) 

 medenemen. Pangeran Kilen, Pangeran Singaraja en Tubagus Prabangsa volgen 

 hem daarom naar Eatawi. Vier jaar blijven zij daar, dan keeren zij naar Bantën 

 terug. De pailir had plaats in tampa - guna - talaning - përang 3 ), zoo kwam Bantën 

 tot rust en weer bij. 



(XXIX) Ëenigen tijd daarna wil men nog eens tegen Palembang optrek- 

 ken. Het gaat evenwel niet door, omdat de vorst nog zoo jong is. Sumënëpers 

 die naar Bantën waren komen vluchten, toen Mataram Madura veroverd had 

 zendt Pangeran Ranamanggala enz., om geen ongenoegen met Mataram te krij- 

 gen, weer weg; in Mataram worden zij verbrand. Pangeran Pajajaran, en even- 

 zoo PaDgeran Pringgalaya, en hun volk, krijgen echter wel verlofin Bantën 

 te blijven, als zij daar om een zelfde reden hun toevlucht zoeken, daar zij in fa- 

 milierelatie tot het vorstelijke huis stonden. De laatste gaat inwonen bij Di- 

 pati Pontang. Enz. 4 ) 



Beschouwt men hetgeen er uit de regeering van Jayanagara verhaald wordt, 

 opmerkzaam, dan zijn er verschillende zaken op te merken, die het waarschijnlijk 

 maken, dat er met hem een kind op den troon was gekomen. De een voor de 

 ander na, stuk voor stuk, staat men tegen hem op, en het is een tijd van hevige 

 onrust. Toch geldt wel beschouwd het herhaalde verzet niet zijn persoon, maar 

 is het meestal gekeerd tegen Mahapati, die intusschen met vaste hand weet te 

 regeeren, en zich tot 1241 Qaka staande houdt, zie bl. 26, reg. 14. 



De eerste opstand, waarvan gewaagd wordt, is die van Rangga lawe, die 

 palih had willen worden, doch wien dit niet gelukte. Deze opstand schijnt wel 

 niet de belangrijkste te zijn geweest, maar heeft voor ons een bijzonder belang, 

 omdat hij door den dichter van de Rangga lawe vooral met voorkeur behandeld 

 is, in het geschrift, dat naar dezen held genoemd pleegt te worden, maar ook den 



1) Vandaar de naam Pailir. 



2) Een reeks namen van opstandelingen is hier overgeslagen ; evenzoo de beschrijving van het gevecht, 

 dat volgt, en van inlandsch standpunt belangrijk is. Batawi wordt hier anachronistisch gebruikt. 



3) 1530, wus tinëngëran duk lagya përang pailir tampaguna tataning prang. 

 4j Het vervolg handelt over de komst van Koen en de gevolgen daarvan. 





