36 VERSLAG OMTRENT HET EILAND 



overdekt. Een muur omvat het geheele dorp, terwijl op zestig tot honderd ellen een 

 tweede dergelijke muur is gebouwd. Aan de ingangen bevinden zich trappen; de poorten 

 van den binnensten muur zijn van dikke planken deuren voorzien. 



In deze streken vindt men nergens, in de noord slechts op zeer weinige plaatsen huizen 

 buiten de kampongs. 



Naar de waterplaats en de naaste dorpen is de hoofdweg twee tot drie ned. ellen breed 

 in het bosch of de glaga nitgekapt en in het midden bestraat. In den bruggenbouw even- 

 wel hebben zij het in de zuid niet veel verder gebragt dan in de noord van Nias. 



H. Voedsel. 



Het hoofdvoedsel van den Niasser is rijst, doch worden ook veel obis en sago gegeten; is 

 hieraan gebrek , en dit gebeurt dikwijls daar slechts voor weinigen het produkt van den 

 eenen oogst tot het innen van den volgenden strekt, zoo dienen maïs, oude klappers , kladi 

 en eenio-e wortel- en bladsoorten tot vervanging. 



Varkens, kippen en geiten worden alleen bij feesten genuttigd: de laatsten meer bij hen 

 die in aanraking zijn geweest of aangehuwd met Maleijers. Verder eten zij wat zij kun- 

 nen magtig worden: wilde varkens, herten, kidangs , vogels, zijn het ook roofvogels, 

 slangen, visch, hoewel de rivieren van Nias hieraan niet rijk zijn. Langs de kust zee- 

 visch en eenige schaal- en schelpdieren ; ook het vleesch van haaijen en krokodillen wordt 

 niet versmaad. Als toespijs tot de rijst zijn vooral geliefd de bladeren van den papaja, 

 hetzij gekookt of raauw. Zout wordt nooit door het voedsel gekookt , maar uit de hand 

 daarbij genuttigd. 



Van vruchten zijn alleen de pisang, papaja en doerian gezocht, vooral deze laatste; 

 geen dorp wordt er gevonden zonder deze boomen in de nabijheid. 



De gewone drank is koud water; palmwijn wordt niet in zoo groote hoeveelheid gewon- 

 nen dat die voor ieder tot dagelijks gebruik kan dienen,- alleen bij feesten wordt die mild 

 rondgeschonken. Om dezen drank meer prikkelend te maken wordt hij getrokken op ge- 

 stampten bast van den doerianboom ; deze wordt in de bamboes gedaan waarin de soeri 

 wordt Opgevangen. 



De kookkunst en wat daartoe behoort staat bij den Niasser nog op een zeer lagen trap : 

 van rijst of maïs meel te maken en dit tot koeken te bakken verstaan zij niets. Moet een 

 varken geslagt worden, zoo Avordt dit met een mes het hart afgestoken ; een ander persoon plaatst 

 dadelijk zijn voet op de wonde, opdat niets van het bloed verloren ga ; daarna wordt het haar ru- 

 welijk afgezengd; vervolgens het dier gesneden in stukken zoo groot als het aandeel zijn 

 zal ,van ieder die daartoe geregtigd of genood is. Die deeling heeft nu plaats en ieder 

 loopt met zijne portie heen; nog lillend en ongewasschen , om niets van den eigenaardigen 

 geur te verliezen, wordt het vleesch in den pot- gedaan; anderen , ongeduldig naar het genot 

 van eene versnapering die hen niet alle dagen te beurt valt, blakeren het vleesch even of 



