NIAS EN DESZELFS BEWONERS. 11 



Na weder eenige kleine riviermondingen met stilzwijgen te zijn voorbij gegaan, komen wij 

 aan de rivier van Goenoeng Lemboe, eene van de grootste rivieren van Nias, die zich in zee 

 uitstort met drie mondingen genaamd de Koeala Nahin, de Koeala Ladari en de Koeala 

 Goenoeng Lemboe, welke laatste de breedste en diepste en gewoonlijk daarom niette door- 

 waden is. Volgens opgeven der inboorlingen zou zij twee dagreizen ver zijn optevaren ; 

 de gelegenheid heeft ontbroken zich hiervan te vergewissen. Zij stroomt van het zuiden 

 naar het noorden. 



Aan de zuidkust. 



De eenige rivier die in aanmerking verdient te komen is de Modjeija , die in het land- 

 schap Garamo, en dus in het hoogste gedeelte van Nias ontspringt, en van west naar oost 

 vloeijende, voorbij den voet van het dorp Lawinda stroomt, waar zij veertig ellen breed zijn 

 zal. Tot daartoe is zij van hare mondingen opwaarts met sampans te bevaren , ofschoon de 

 stroom, die vrij sterk is, en de steenachtige grond van hare niet diepe bedding dit niet 

 gemakkelijk maken. 



Aan de westkust. 



De rivier Noho, die niet is kunnen worden nagegaan, moet vrij groot zijn. 



De rivier van Lahomi, wier monding wegens ondiepte niet is binnen te varen, en die 

 zich voor een gedeelte achter het strand in de vlakte verliest en een moeras vormt, kan 

 overigens vier a vijf uren worden opgevaren met sampans en is tamelijk breed ; bij het 

 dorp Tétéhoossi werd nog vijftig ellen gemeten. 



De rivier van Maros is eigenlijk slechts een net van takken en armen door een moeras 

 heen geschuurd, die gevoed worden door de rivier Bolla en eenige kleine bergspruitjes. 

 Hare monding is meestal door zand verstopt en men heeft een loods noodig om door den 

 doolhof van hare kanalen, na anderhalf uur roeijens, van het strand de kampong Maros 

 te bereiken. 



De Moroö, met eene dertig ellen breede en twee vademen diepe monding, is tot aan het dorp 

 Sibombowo, anderhalve dagreis van het strand, met sampans en kleine sloepen optevaren. 

 Zij ontspringt vrij diep in het land bij den Hili Siliato, stroomt naar het zuidwesten, en 

 neemt verscheiden andere riviertjes in zich op. 



De JN'ojo is, na de Modjeija, de grootste rivier van Nias. Zij heeft haren oorsprong bezui- 

 den de Hili Mari, en loopt noordwestelijk tot aan het dorp Hili Godoe, waar zij eene westelijke 

 rigting aanneemt, welke zij, ofschoon met eene menigte kronkelingen, tot aan zee behoudt. 

 Hare monding, honderd en vijftig ellen breed, is echter te ondiep om handelspraauwen 

 binnen te laten , ofschoon zij anders, waar zij bevaarbaar is (men kan nagenoeg drie 

 dagreizen oproeijen), twee tot vijf vademen diepte heeft. Zeer vele kleine riviertjes en 

 bergstroompjes storten zich in haar uit. 



