62 VERSLAG OMTRENT HET EILAND 



Niassers zelven doen dit nooit; wel wordt dikwijls de s in dj veranderd, vooral in samenstel- 

 lingen als feledjara, feledjiwa voor-sam en-siwa, djelawa voor salawa, djiraau voor si- 

 raau. De j wordt soms bij de d en t gevoegd of daarvan weggelaten , als adoe voor adjoe , 

 tjoeada Voor toeada. 



Ter voorkoming van hiatus worden sommige letters toegevoegd: als onom bela, onoga- 

 focha, van ono, kind, en bela of afocha, duivel. 



Verbuiging der naamwoorden bestaat niet; het meervoud wordt door den zin of door 

 verdubbeling aangeduid; alleen wanneer van menschen wordt gesproken wordt achter het 

 woord gevoegd satö. De tweede naamval wordt gevormd door achtervoeging van secho: ha- 

 mei sècho, wiens; cle derde door voorzetting van cheu: cheu niha, aan den mensch. 



Het bijvoegelijk naamwoord vindt altijd zijn 1 "plaats achter het zelfstandige; de vergelij- 

 kende trap wordt gevormd door voorzetting van boro , de overtreffende door achtervoeging 

 van sibaai (hetgeen eigenlijk het einde beteekent van een gemeten voorwerp, dus ten uiter- 

 ste) ; als : zochi , goed, boro zochi , beter, zocïii sibaai , best. 



De vervoeging der werkwoorden is zeer arm en heeft alleen door middel van hulpvvoorden 

 en voorzetting van het persoonlijk voornaamwoord plaats. Om het verledene uit te druk- 

 ken dient het woord noa, voor het toekomende basséo, als beudji, slaan, noa beudji , ge- 

 slagen hebben, basséo beudji, zullen slaan. De gebiedende wijs wordt aangegeven door 

 den nadruk op het woord: beudji! sla. Het passivum wordt gevormd door het prefix la: 

 beudji, slaan, la beudji, geslagen worden. 



Het inchoatief wordt gevormd door voorzetting van het onscheidelijk woordje mo: f anno , 

 gaan, mofanno\ heen gaan; moliola, ontvlammen, van hola, vlam. 



Het frequentatief wordt gevormd door verdubbeling van het werkwoord, en dit zelfs in 

 ruimen zin , zoo als falimo , bedriegen , falimo limo , liegen. 



Van' de telwoorden worden de cardinalia veranderd in ordinalia soms door voorzetting 

 van la, meestal echter door me, als sara , een , mesara, de eerste, doea, twee, mendoea, de tweede. 



Het zoude voor een niet taalkundige al te gewaagd zijn verder uittewijden over eene 

 taal die geen letterschrift heeft en in het wezen waarvan alleen een gedurig verkeer rnet 

 de meest beschaafde of liever minst onbeschaafde inlanders kan doen doordringen , en waar- 

 van de verwantschap met andere talen , zoo als b. v. met die der Battaërs , wel wordt vermoed 

 doch nog niet is kunnen worden aangetoond. 



Alleen zij hier nog opgemerkt dat zij voor hebben en zijn hetzelfde woordje so gebruiken , 

 en het besproken voonverp aanwijzen niet met den vinger maar met de kin , hetgeen zij 

 beiden dus met de maleische stammen gemeen hebben. 



Een hierbij gevoegd woordenlijstje , zoo veel mogelijk kategorisch geschikt , zal beter eenig 

 inzigt geven in deze taal. 



