112 VERSLAG OMTRENT HET EILAND 



bevolking als eene kudde zonder herder. Zij week naar Oedjoeng Ladara en verschanste 

 zich aldaar; ook van hier werd zij verdreven en stak over naar Poeloe Lapau , waar eene 

 nieuwe sterkte almede niet bestand was tegen den wreker. Poeloe Nakoe werd nu haar 

 toevlugtsoord, maar ook dit was niet veilig, en zij moest weder trachten eene nieuwe 

 schuilpaats te vinden. De rivier van Maros, die alleen bij langdurigen en hevigen regen 

 in zee uitloopt, en zich anders in het zand verliest, vormt een poel waarin de weinige 

 stroom kreeken , geulen en kanalen heeft geschuurd , van een en van elkander gescheiden 

 door ontelbare verhevenheden met rhizophoren begroeid of door deze gevormd. Nadat zij 

 met zeer veel moeite en inspanning zich daardoor had geworsteld en weder vasten wal onder 

 den voet had, sloeg de dooiende bevolking zich daar neder en nam het stroomgebied van die 

 rivier in, zich beveiligd achtende voor verdere vervolging door dien waterdoolhof tusschen 

 haar en het strand. Een gedeelte van haar is naar de Poeloe Banjak en Poeloe Simaloe 

 overgestoken. Door al deze nederlagen en latere emigratiën zeer gedund , hebben de Boe- 

 ginezen ook de achter Maros wonende Niassers niet kunnen weerstaan en zich toen met 

 hen vermengd, zoodat van hun oorspronkelijken aard en gewoonten en gebruiken niets is 

 overgebleven , en alleen een eigen accent en eenige behouden , doch verbasterde Boeginesche 

 woorden hen van de omringende Niassers onderscheiden. 



Vroeger kwamen die van de Poeloe Banjak hunne zaken ook brengen voor den raad van 

 oudsten te Nakoe en erkenden dus hunne gemeenschappelijke afkomst. 



De overblijfselen van versterkingen te Oedjoeng Bodok , Ladaro , Poeloe Lapau en 

 Poeloe Nakoe, die nog duidelijk zijn te onderscheiden, worden als bevestiging aangetoond 

 van deze overlevering. 



X. Metapïiysische begrippen, eeredienst , duivelbezwering , verbidden 



van ziekten enz. 



Van iets onstoffelijks in zich, van een geest of ziel hebben de Niassers geen begrip; het 

 eenige wat zij hebben opgemerkt dat werking doet, dat zij zelven voelen en toch onzigtbaar 

 blijft, is de wind. God Loeboelangi (ïn de zuid Halowalangi) is dan ook afkomstig van 

 den wind, of is er eene concentratie van. Zij stellen zich hem voor als een boom staande 

 in den hooge; vruchten die daarvan, krachtens zijn eigen wil , losraakten werden geesten ; an- 

 dere, evenzeer op zijn gebod op de aarde gedaald, zijn menschen geworden en stamvaders 

 van volken. Hij is de oorsprong en schepper van alles; van hem komt alles goeds. De 

 stamvaders blijven met hem in gemeenschap en kunnen met hem spreken. Tot dezen 

 wendt men zich als middelaars om het goede te verkrijgen en het kwade afteweren. Tot 

 het aanhooren van de gebeden die van de aarde tot hem worden opgezonden moet Loeboe- 

 langi zich neigen, en zou dus te zwaar op haar drukken, waardoor zij zou kunnen verzin- 



